سفیر پیشین ایران در عراق و افغانستان تأکید کرد: ملت ایران با مقاومت خود، ببر کاغذی بودن آمریکا را ثابت کرد و اکنون این قدرت در حال افول است؛ به طوری که دیگر نمی‌تواند از متحدان منطقه‌ای خود حمایت کند.

به گزارش اقتصادرسا؛ آقای دکتر حسن کاظمی قمی در برنامه گفتگوی ویژه خبری، تحولات منطقه به ویژه در حوزه امنیتی و دفاعی را تشریح کرد و به موضوع پیمان مکه، پیمانی که در حوزه دفاعی و امنیتی بین سه کشور ترکیه، عربستان و پاکستان به امضا رسید، پرداخت.

مقدمه مجری: در برنامه امشب نگاهی خواهیم داشت به تحولات منطقه به ویژه در حوزه امنیتی و دفاعی با نگاه ویژه به پیمان مکه، پیمانی که در حوزه دفاعی و امنیتی بین سه کشور ترکیه، عربستان و پاکستان به امضا رسیده و ماهیت این پیمان، اهداف آن و ابعاد مختلفش را بررسی خواهیم کرد.

سوال: آقای دکتر به نظر شما پیمان دفاعی و امنیتی برای مقابله با چه تهدیدی در منطقه شکل گرفته است؟

کاظمی قمی: به نظر می‌رسد این پیمان را می‌شود از چند منظر به آن نگاه کرد اولین نگاه این است که این پیمان شکل گرفت در حالی که یک قرارداد چند دهه بین آمریکایی‌ها و کشور‌های حوزه جنوبی خلیج فارس بود پیمان پترودلار و امنیت یعنی در برابر نفت آمریکایی‌ها باید امنیت منطقه را برای این کشور‌ها ایجاد می‌کردند این پیمان نشان داد که آن پیمانی که بین آمریکا و این کشور‌ها از جمله عربستان سعودی بود فرو ریخت یعنی قرار بود آمریکایی‌ها امنیت را برای کشور‌ها بیاورند نه اینکه نیاوردند بلکه امروز امنیت این کشور‌ها را هم دچار مشکل کردند، اینکه پایگاه‌های نظامی زدند، هزینه‌های سنگینی را ایجاد کردند هزینه‌هایی که به دوش این ملت‌های کشور‌های منطقه بود آمریکایی‌ها آمدند و نتیجه این چند دهه حضورشان در یک تجاوز نظامی علیه ملت ایران و مردم مومن ما نتوانستند تاب آوری کنند و به گونه‌ای شد که امروز می‌بینید عربستان سعودی ناامید است از اینکه آمریکایی‌ها بتوانند امنیت را بیاورند و الان دیگر امنیت نمی‌خواهند می‌گویند آمریکایی‌ها برای ما خطرات امنیتی را آوردند پس اولین پیام این پیمان دفاعی این است که دیگر امیدی به آمریکایی‌ها نیست.

در روز‌های اخیر هم شما دیدید که آمریکایی‌ها نقض آتش بس کردند و رزمندگان ما نیرو‌های مسلح مومن و انقلابی ما آمدند و پاسخ‌های سنگینی را به پایگاه‌های نظامی آمریکا دادند آمریکایی‌ها مجبور شدند پایگاه‌هایشان را جمع کنند، تجهیزات و نیروهایشان را از منطقه خارج کنند خود این بر میزان ناامیدی کشور‌ها در تامین امنیت توسط آمریکایی‌ها افزود. نکته دوم این است چه کسی این شرایط را نشان داد چه کسی نشان داد که آمریکایی‌ها برخلاف همه ژست سخت افزاری که می‌گیرند همان کلام امام راحل در سال ۵۸ که آمریکا ببر کاغذی است ملت ایران بود که در اثر آن تاب آوری و مقاومتی که انجام داد و رهبری معظم و نیرو‌های مسلح ما و به دنبال آن مقاومت منطقه این آمد که عیان کرد. نکته دیگر این پیمان دفاعی بعد از اجلاسی است که در ترکیه اجلاس ناتو و حضور آمریکایی‌ها بود الان هم دارد مطرح می‌شود به اینکه یک ناتویی دارد در منطقه شکل می‌گیرد.

این شأن نزولش بعد از آن اجلاسی است که در ترکیه است حالا چقدر این ارتباط دارد طبیعی است که آمریکایی‌ها همانطور که به دنبال این هستند که گروه‌های افراطی را تروریست را شما دیدید به عنوان نیرو‌های نیابتی خودشان درگیر کردند امروز به دلیل اینکه نمی‌توانند مقاومت کنند امروز در برابر اراده ملت ایران، ملت‌های منطقه تاب آوری ندارند اینها سعی می‌کنند که از توانمندی‌های داخلی منطقه بخواهند استفاده کنند ما باید به این توجه داشته باشیم چقدر این ارتباط وجود دارد الان قابل بحث است، اما هدف از این پیمان دفاعی چیست، تهدیدات چیست، ببینید اگر یک ورقی در تاریخ دو سه دهه اخیر بزنیم آغاز اشغالگری تجاوز‌های نظامی، جنگ‌های نیابتی گروه‌های تروریستی مثل داعش، ناامنی‌هایی که در کریدور‌های آبی در تجارت بین المللی دارد صورت می‌گیرد مسائل اغتشاشاتی که با هدایت خارجی دارد صورت می‌گیرد از اشغال افغانستان گرفته و از اشغال عراق گرفته و تجاوز امروز که شما نگاه کنید و مسائلی که در برای منطقه ما در شامات دارد اتفاق می‌افتد دو عامل اساسی دارد عوامل دیگر هست عوامل داخلی ما در منطقه داریم، اما در بین این عوامل دو عامل اصلی است که سرمنشأ همه این ناهنجاری‌ها و ناامنی‌ها است این جنگ‌ها و نزاع‌های خونین از این تخریب‌ها و این کشتار‌ها است یک وجود رژیم اشغالگر قدس است و مسئله دوم مداخلات آمریکا در منطقه است می‌خواهم اینجا تاکید کنم تا این دو عامل وجود دارد منطقه ما به سمت ثبات نخواهد رفت.

سوال: یعنی معتقد هستید که این پیمان برای مقابله با این تهدید شکل گرفته است؟

کاظمی قمی: نه، می‌خواهم حالا اشاره کنم که این پیمان برای چیست، اول می‌خواهیم کالبد شکافی عمیق کنیم به اینکه تهدیداتی که متوجه منطقه ما است برمی‌گردد به آن دو عامل اشغال أفغانستان که آمریکایی‌ها انجام دادند در قالب یک ائتلاف حمله به عراق باز به همین صورت، امروز می‌بینید که آمریکا و اسرائیل علیه ملت ایران وارد شدند و بعد هم راتو اعلام کرد که من در سه هزار یا ۵ هزار عملیات مشارکت داشتم یعنی یک عامل خارجی آمد و این مشکلات را ایجاد کرد خوب حالا آیا این پیمان در برابر آمریکا می‌خواهد قد علم کند پس یکی از تهدیدات جدی تجاوزات آمریکا است امام شهید ما قبل از جنگ رمضان اعلام کردند این بار جنگ منطقه‌ای خواهد شد پس ریشه این بحران‌ها و ناامنی‌ها آمریکایی‌ها هستند، طرح آبراهام است در طرح آبراهام یک ظاهری دارد یک باطنی دارد من می‌خواهم تهدیدات را بگویم بعد ببینیم این پیمان آیا در برابر این تهدیدات می‌خواهد اگر چیزی که وزیر دفاع پاکستان اعلام کرد که این پیمان در برابر تجاوزات اسرائیل است اگر این باشد باید به فال نیک گرفت.

سوال: البته از آن سمت هم وزیر خارجه‌شان اعلام کرد که مخالف هیچ کشور ثالثی نیستند.

کاظمی قمی: بحث این است که حالا وقتی که مخالف نیستند باید بگوییم حالا تهدیداتی که متوجه این سه کشور است چیست، چون نوع این پیمان دفاعی با استناد به ماده ۵ پیمان آتلانتیک پیمان ناتو است که به هر یک از این کشور‌های عضو وقتی حمله شد به مثابه این است که به همه این کشور‌ها حمله صورت گرفته و همه باید در دفاع آن کشور وارد عمل شوند این نوع همکاری را می‌گویند همکاری‌های راهبردی یعنی وقتی که به امنیت ملی کشوری تعرض شد آن کشور‌های عضو هم باید وارد شوند حالا این پیمان آیا وارد این قصه خواهد شد یا نه، اما دومین تهدید که اسرائیل است امروز دیگر بحث توسعه سرزمینی را مطرح نمی‌کند بلکه راهبرد اسرائیل بزرگ را از نظر امنیتی، سیاسی، فرهنگی و اقتصادی دارد دنبال می‌کند این مسئله‌ای که امروز در طرح آبراهام است مسئله عادی‌سازی روابط، اما این عادی‌سازی نیست این علنی سازی است، چون اینها روابط داشتند، اما واقعیت قصه چیست توسعه سلطه صهیون بر منطقه است.

در مسئله بعدی مسئله تجزیه کشور‌ها است اگر این پیمان در برابر تهدید می‌خواهد ایستادگی کند بسیار خوب است یا در بحث مقابله با تروریسم چیزی که اینها در پیمان مطرح کردند مبهم است، اما از طرف دیگر چه گفته می‌شود اشاره می‌شود به تهدیداتی که از جانب یمن است لازم است این را اینجا عرض کنم برآورد من این است ۶ کشور حوزه جنوبی خلیج فارس توان رزمی نظامی‌شان، تاب آوریشان در مقایسه با یمن حتماً یمن قدرت برتر در حوزه دفاع و امنیت خواهد داشت این را به استناد چه می‌گوییم، ما تورقی باز در تاریخ می‌کنیم یک ائتلافی با حضور ۳۰ کشور از جمله خود پاکستان پاکستانی‌ها هم بودند، اما وارد عمل نشدند در تاریخ ۶ فروردین ۱۳۹۴ این اتلاف شکل گرفت عربستان هم در راس آن بود، آمریکا و انگلیس هم بود کشور‌های غربی هم بودند به بهانه‌هایی به یمن حمله کردند و اعلام هم کردند که ظرف دو هفته مسئله انصارالله به عنوان یک نیروی تروریستی را جمع می‌کنیم این بهانه بود، هدف سلطه بر صنعا بود هم آمریکا می‌خواست هم کشور‌های همسایه می‌خواستند ۱۱ سال می‌گذرد امروز قدرت تهاجمی یمن، انصارالله به پشتیبانی مردم، با اتکا به خدا یمنی‌ها مومن هستند و اعتماد دارند به حمایت خدا شما ببینید این جنگی که علیه ملت یمن و مردم یمن و انصارالله شکل گرفت یک جنگ نظامی نبود تحریم‌های اقتصادی بود محاصره بود بنادر را بستند، فرودگاه‌ها را بستند یعنی از همه جهت تحت فشار بودند امروز یمنی‌ها می‌توانند در حوزه اقتصاد در حوزه امنیت دفاع کشور‌های مثل عربستان و امارات قدرتمندانه واقع بشوند.

سوال: منظور شما این است این پیمان اگر برای تهدید یمن است خیلی کارساز نخواهد بود.

کاظمی قمی: اشتباه است و من باز تاکید می‌کنم نصیحت خیرخواهانه من به دولتمردان عربستان این است یمن را تجربه کردید در طول ۱۱ سال و امروز یمنی‌ها می‌توانند با قدرت بازدارندگی و تهاجمی برای کشور‌هایی مثل عربستان و امارات بحران عمیق ایجاد کنند چه در حوزه دفاعی، امنیتی و اقتصادی، اما همین یمن با این قدرتش و با این اقتدارش با این محاصره‌های اقتصادی شما می‌بینید که در حمایت از مردم غزه هم عمل کرد امروز راهبردش چیست می‌گوید محاصره در برابر محاصره، رفع محاصره در برابر رفع محاصره آیا این حرف زیاده گویی است؟ امروز هم که دارد مطرح می‌کند محاصره در برابر محاصره و رفع محاصره در برابر رفع محاصره بسیار دارد از سر بزرگواری این را می‌گوید اینکه شما دیدید آنچه که در کسوت یمنی‌ها مشاهده کردیم آنچه که می‌گوید عمل می‌کند، گفت من می‌توانم روی دریای سرخ عمل کنم، کرد من می‌توانم روی باب المندب عمل کنم، کرد و می‌گوید من عربستان را، چون محاصره کرد محاصره می‌کنم نه اینکه امنیت دریایی را به خطر بیندازد اشتباه نشود.

امنیت بین‌المللی در حوزه انرژی و اقتصاد یعنی هوشیار است آگاه است در عین حال که قدرت دارد، ببینید بعد از ۵،۶ ماه از مقاومت یمنی‌ها در سال ۹۴ که الان ما در ۱۴۰۵ هستیم ۱۱ سال می‌گذرد و اینها مقاومت ملی شان، تاب آوری عمیقشان را در حوزه اجتماعی، سیاسی، امنیتی و اقتصادی نشان دادند از همان زمان تا امروز یمن، انصارالله، رهبری یمن، رهبری انصارالله راهکار حل بحران با عربستان را از مسیر مذاکرات و سیاسی می‌داند و در هر گفتگویی که پیشنهاد شد پیش قدم شدند یکی از مذاکراتشان که انجام دادند ۷۵ روز طول کشید حتی گفتند باید در جنوب عربستان بیایید، به جنوب عربستان رفتند. امروز هم درحالی که قدرت بازدارندگی و تهاجم دارد، امروز بهترین راهکار را مسیر گفت‌و‌گو و مسیر سیاسی می‌دانیم. این به اعتقاد بنده عربستان سعودی به جای آن نوپیمان‌ها بیایند و از این مسیر استقبال کنند. بخاطر اینکه دشمن اصلی عربستان، مردم عربستان، مردم منطقه و دولت‌های منطقه انصارالله نیست، رژیم اشغالگر قدس است.

این دست برادری که دراز می‌کند را محکم بگیرید. الان نگرانی من این است که از یک طرف یک تهدید از جانب یمن متوجه عربستان است، عراق شما دیدید آخرین پیامی که عربستانی‌ها به عراق دادند گفتند که این تجاوزی که علیه حشدالشعبی صورت گرفت، ما نبودیم، به نام ما امریکا این جنایات را انجام داد، پیامی که الان دارد می‌فرستد. عراقی‌ها زخم خورده‌اند، اما عراقی‌ها فهیم هستند، می‌فهمند که دشمن دنبال ایجاد شکاف بین ملت‌های مسلمان منطقه است. اینکه شما دیدید یکی از بزرگ‌ترین مجاهدین ابوحسن عامری، این مرد مبارز و مجاهد از مقاومت خواست خویشتنداری کند. عربستان این را به فال نیک بگیرید، عراق یک طرف، یمن یک طرف، ما اینها می‌گویند بیاییم از مسیر مذاکره محاصره را برداریم، ما دشمن هم نیستیم و می‌توانیم با هم برادری کنیم. دشمن اصلی ما رژیم اشغالگر قدس است، دشمن اصلی ما امریکا است، امام شهید ما گفت اینبار اگر وارد جنگ شوند جنگ منطقه‌ای خواهد شد، چه کسی این جنگ را به راه انداخت، امریکایی ها.

سؤال: آنچه که اشاره کردید تهدیدات از منظر عربستان است، منطقی است که عربستان وارد این توافق شود؟

کاظمی قمی: قبل از اینکه این پیمان شود، دیدید آمدند یک پیمان راهبردی گفتند بین عربستان و پاکستان در سال گذشته، یعنی اینها پیشینه دارند. اینها برمی گردد به اینکه نه عربستان، بلکه کشور‌های دیگر هم به امریکایی‌ها اعتمادی ندارند. با این توضیحاتی که عرض کردم، البته الان داریم راجع به پیمان دفاعی مکه سخن می‌گوییم. همزمان اگر نگاه کنید اجلاسی بین رؤسای ستاد‌های نیرو‌های مسلح یک ائتلاف بود، همان ائتلافی که در ۹۴ علیه یمن شکل گرفت، همین رؤسای ستاد‌های نیرو‌های مسلح در این چند روز گذشته در مسئله امنیت دریایی یک تفاهمی کردند، می‌خواهم بگویم این هم هست، اشتباه نشود. اینکه می‌بینید در این پیمان دفاعی می‌گویند جهت ما به هیچ سمتی نیست، ما بیشتر دنبال برقراری امنیت هستیم و دنبال بازدارندگی هستیم، یک همچنین تفاهمی بین آن تحالف که در رأس آن رؤسای ستاد‌های مشترک نیرو‌های مسلح بودند.

سؤال: از نظر پاکستان و از نظر ترکیه چه تهدید‌هایی وجود دارد که به این پیمان پیوسته‌اند؟

کاظمی قمی: آن چیزی که الان شما می‌بینید ترکیه امروز تهدید اصلی و جدی در منطقه را رژیم اشغالگر قدس می‌داند و این مسئله از نگاه ترکیه جدی است. امروز در فضای جدید سوریه، ترکیه می‌بیند که اسرائیل همانطور که دارد گام به گام غزه را اشغال می‌کند و این غزه قهرمان، حماس قهرمان، بخش محور مقاومت گام به گام، الان نزدیک به ۷۰ درصد از غزه در اشغال اسرائیل است. همینطور که دیدید از جنوبی لیتانی به سمت شمال لیتانی می‌آید، همین گونه در فضای جدید سوریه دارد یک مناطقی را اشغال می‌کند. برای ترکیه این امر روشن است که از نگاه رژیم اشغالگر قدس ترکیه جزء دشمنان خواهد بود و اسرائیل با واسطه خودش را به مرز‌های ترکیه می‌خواهد برساند، این تهدید را خوب حس می‌کند. جا دارد در این جنگ این را عرض کنم که رئیس جمهور ترکیه آن وقتی که در هنگامه شدت جنگ که امریکا علیه ما داشت و فشار سنگین روی کردستان عراق آورده بود که گروه‌های ضدانقلاب را مسلح کنند و وارد کشور کنند، موضع گیری‌های اردوغان موضع گیری قاطعی بود که ما نخواهیم گذاشت. چون می‌دانست که این تهدید تهدید علیه ایران نیست، این تهدید یک تهدید جدی است علیه کشور‌های اسلامی در منطقه است.

از جمله کشور‌هایی که در طرح آبراهام مسئله تجزیه را دارد ترکیه است، این را می‌فهمند. در نتیجه پس ما الان در هدفگذاری در این چیزی که اعلام شده است، خیلی از آن چیز روشنی که بگوید درنمی آید، اما ما باز کرده‌ایم. پاکستان، عربستان، ترکیه و کشور‌های دیگری که گفته می‌شود می‌خواهند بپیوندند، آن چیزی که دنبال می‌کنند، البته مقامات ترکیه این را مطرح کرده‌اند که امیدواریم ایران هم در این، اما من یک بحثی دارم راجع به ترتیبات جدید در منطقه، اگر بخواهیم یک ترتیبات جدیدی به مفهوم واقعی شکل بدهیم از کجا شروع می‌شود. به همین خاطر خود ترکیه هم نگران این تجاوزگری‌هایی که به ایران شد و موضع گیری‌هایی که کردند، اگرچه در یک جا‌هایی برخی از مقامات شان اظهارات خلاف سیاست خودشان را هم اعلام کردند و به هر دلیلی ملاحظه کرده‌اند، اما تهدید اسرائیل را جدی می‌دانند. اینکه امریکایی‌ها خلاف قوانین بین المللی تجاوز را انجام دادند، اینکه دامنه این جنگ مختص ایران نخواهد بود و دامنه اش به همه منطقه کشیده خواهد شد را خوب تعریف می‌کنند. به همین خاطر است که تشویق می‌کنند که مسئله جنگ کنار گذاشته شود و به مسیر گفت‌و‌گو برویم. دیدید امریکایی‌ها در جنگ تاب آوری نکردند، به سمت آتش بس رفتند، به سمت مذاکره رفتند، تفاهم نامه، تفاهم نامه را هم نقض کردند و الان هم فشار می‌آورند که تنگه هرمز باز شود و جمهوری اسلامی هم قاطع ایستاده است که تمام آن بند‌هایی که در تفاهم نامه آمده است باید اجرایی شود. مدیریت تنگه هرمز با ایران خواهد بود.

سؤال: شرایط پاکستان به نسبت عربستان و ترکیه در این تحلیل که فرمودید کاملاً متفاوت است؟

کاظمی قمی: خود پاکستان، پاکستان امروز فارغ از اینکه یک کشور هسته‌ای اتمی است، یک ارتش قدرتمندی دارد، با چالش‌های بزرگی هم مواجه است. در حوزه همسایگی با افغانستان و هم چالش‌های امنیتی در داخل. آن چیزی که روابط عمومی ارتش پاکستان دو سه روز اخیر اعلام کرد، روز‌هایی در پاکستان می‌گذرد که بیش از ۱۹۰ عملیات توسط گروه‌های معارض و مخالف علیه نیرو‌های مسلح و نیرو‌های پلیس دارد انجام می‌شود. حالا یک برد اینها خاستگاه داخلی دارد یا تحریک خارجی هم دارد یا ندارد جای بحث خودش را دارد، یعنی خود عربستان؟ هم با این مسئله مواجه است. بحث اولی که عرض کردم، ائتلاف ۳۰ کشور را شکل دادند، پاکستان هم بود. این را شما قطعی بدانید، چه پاکستان و چه ترکیه اینها شرایطی ندارند که اگر روزی گفته شود تهدید انصارالله و یمن است، اینها بتوانند در مقابل آن بایستند. یعنی شرایط مردمی در داخل پاکستان به گونه‌ای است که اجازه نمی‌دهد علیه یک کشور مؤمن انقلابی مسلمان نیروی مسلح وارد عمل شود. به همین خاطر است که شما می‌بینید وقتی که آن ائتلاف ۳۰ کشوری را شکل دادند که پاکستان هم جزء آن بود بلافاصله مجلس پاکستان نشست اضطراری گذاشت و اجازه نداد که پاکستان در این ائتلاف وارد گام‌های عملیاتی شود.

سؤال: ترکیه هم اشاره کردید که تهدید اصلی را رژیم صهیونی می‌داند، به نظر شما اگر عربستان بخواهد مقابل یمن مقابله کند، بالاخره انصارالله عضوی از مقاومت است.

کاظمی قمی: ترکیه آن چیزی که اظهار می‌کند، موضع رئیس جمهور روشن بود، وزیر خارجه اعلام کرد که این پیمان هدف ایران نیست، این سخنی است که وزیر خارجه مطرح کرد. ایرانی که امروز در برابر رژیم استکباری و صهیونیستی، ناتو هم پشت اش بوده، ایستاده است و امروز رئیس جمهور امریکا دارد جزع و فزع می‌کند برای اینکه برای برون رفتن از این بحران، مردم بدانند از لحاظ میدانی امکانات و تجهیزات قوی وارد کرده است، اما امروز امریکا دچار یک تردید جدی راهبردی و سیاسی است که اگر بخواهد دوباره این میدان را تجربه کند به نتیجه خواهد رسید یا نه، با توجه به اینکه انتخابات هم دارند، با توجه به اینکه صدا‌های داخلی هم شروع شده است. توصیه گام اول این است از این راهبردی که یمنی‌ها دارند، راه حل برون رفت از بحران از مسیر مذاکره و سیاسی است، محاصره برداشته شود، این را به فال نیک بگیرند. آنچه که در منطقه ما حداقل در طول این ۲۵ سال که گذشت، از جنگ و کشتار و اغتشاشات و نا امنی‌ها و نا امنی‌های آبراهه‌های بین المللی و خطر تجزیه، وقتی که همه اینها را نگاه کنید، ریشه خارجی آنها امریکا است. مسئله دوم اینکه وجود رژیم اشغالگر قدس است، روح امام راحل ما شادتر، ایشان در ۴۰ سال پیش فرمودند پشت همه این جنایت‌ها این دو تا هستند. یعنی راهبرد داد که این غده سرطانی باید برود، شیطان بزرگ هم باید افول کند. هر دوی این را شاهد هستیم، افول امریکایی‌ها را می‌بینیم، امریکایی‌ها دیگر مثل گذشته نمی‌توانند از آنهایی که در منطقه گذاشته‌اند حمایت کنند، مشکلات داخلی آنها دارد افزون می‌شود، هیچ زمانی در تاریخ امریکا اینقدر صدای مخالف چه در احزاب و چه در مردم نسبت به رژیم اشغالگر قدس نمی‌بینید که امروز بیش از ۶۵ درصد از مردم امریکا نسبت به اسرائیل مسئله دار شده‌اند. در داخل حزب دموکرات ۶۵ درصد نسبت به اسرائیل اینهایی بودند که از اسرائیل حمایت می‌کردند. این حول بزرگی است که دارد می‌افتد و شکل گیری قطب‌های منطقه‌ای است.

سوال: بحث رسید به این جا که در حوزه شکل گیری یک ساختار بازدارنده دفاعی و امنیتی در منطقه چه اتفاقی خواهد افتاد.

کاظمی قمی: ما تهدید را تعریف کردیم و گفتیم که تهدید واقعی از کجا است و گفتیم آنچه که در این ۲۵ سال پیش آمده برآیند دو عامل اصلی است عوامل داخلی هم است، اما اینها عامل اصلی نبودند آمریکا و رژیم صهیونیستی است و این شرارت‌ها همچنان ادامه دارد اگرچه ضعیف شدند باید این را قبول کنیم ملت ایران با تاب آوری اش این ببر کاغذی را نشان داد با همه این هیمنه نظامی که به ما وارد شد خسارت و لطمه به ما زد و دختران معصوم ما حتی امام شهید ما را گرفت، اما وقتی به هدفش نرسید شکست خورد ناکام شد، اما هنوز مأیوس نشد اگر ما بخواهیم همین روند ادامه پیدا کند ۲۵ سال دیگر باز باید با همین مسائل حداقل مواجه باشیم اگر بخواهیم مسائل دیگر پیش نیاید باید برویم به سمت اینکه یک قدرت بازدارندگی بومی منسجم با اهداف مشخص شکل بدهیم ببینید قاره آسیا بزرگترین قاره و اقتصادی‌ترین قاره در بین قاره‌های جهان است انرژی اش در این منطقه است قطب‌های بزرگ اقتصاد در این منطقه است، چین چند سال دیگر می‌شود قدرت اول، ژاپن، کره شمالی، ایران، ترکیه، روسیه از لحاظ معادن یک، موقعیت ژئو اکونومیک، ژئوپلیتیک این منطقه همین است که دشمن را به طمع می‌اندازد.

از هلندی‌ها بگیر، پرتقالی‌ها، انگلیسی‌ها هی آمدند اینجا را اشغال کردند در دو دهه اخیر هم آمریکایی‌ها آمدند، بزرگترین موقعیت‌های سوق‌الجیشی از تنگه مالاکا بگیر بیا تا باب المندب، تنگه هرمز، کانال سوئز اینها برای این منطقه است، آمریکایی‌ها بزرگترین رقیبشان و دشمنانشان در این منطقه هستند و می‌بینید چرا می‌آید افغانستان را اشغال می‌کند؟ از نگاه آمریکایی‌ها، افغانستان محل تقابل آمریکا با سه حوزه تمدنی است کنفوسیوس چین و آرتودوکس روس و اسلام ناب جمهوری اسلامی آن منطقه را ببینید و ببینید ۲۰ سال چه بلا‌هایی ایجاد کرد امروز در منطقه خلیج فارس است پس موقعیت ممتاز این منطقه است از آن طرف رقبای اصلی آمریکا هم باز در این منطقه هستند ما اینها را می‌بینیم تروریست امروز دیگر مرز ندارد در سوریه شروع شد بعد گسترش پیدا کرد به شامات امروز می‌بینید بوکوحرام در نیجریه است، بعد می‌آید در فیلیپین، بعد می‌رود در اروپا عملیات می‌کند شما می‌بینید که می‌آید در تئاتر مسکو عملیات انتحاری انجام می‌دهد در منطقه آسیای مرکزی انجام می‌دهد شما با این هم مواجه هستید یعنی منطقه با یک تروریسم بین المللی مواجه است با یک تهدید امروز آمریکایی‌ها به ما حمله کردند.

اما منطقه گرداب بحران شد آن وقت انرژی و اقتصاد جهانی دچار چه مشکلی شد در این نقطه، اما این آثارش آثار ژئوپلیتیکی و ژئواقتصادی دارد و همه جا اگر ما بخواهیم جلوی این نوع تهدیدات را در آینده بگیریم باید یک قدرت بازدارندگی یک ساختار دفاعی امنیتی در قاره آسیا شکل بدهیم که با تروریسم بین المللی با تهدید همه جانبه‌ای که آمریکا و این رژیم کودک کش الان شما می‌بینید فجایعی که ایجاد می‌کند امنیت آبراه‌ها اینها تابع این است که یک ساختار دفاعی امنیتی از شرق آسیا تا غرب آسیا شکل بدهیم پس یک ساختار دفاعی امنیتی می‌خواهد متحدالشکل است، چین باید داخلش باشد، روسیه داخلش باشد بعد هندی‌ها و پاکستانی‌ها باشند در منطقه ما همینطور، اما این ساختار متحدالشکل ذیل این منظومه‌های دفاع امنیتی شکل بگیرد به مقتضای شرایط محیطی جغرافیایی، فرهنگی، اقتصادی، امنیتی، دفاعی و دینی اش را کلی عرض کردم یعنی شما برای آسیای مرکزی یک ساختار شکل می‌دهید برای شمال اقیانوس هند یکی، در دریای جنوبی چین تنگه مالاکا یکی، یکی می‌آید در غرب آسیا خلیج فارس ما در خلیج فارس بعد از جنگ تحمیلی ۸ ساله علیه ملت ایران قطعنامه ۵۹۸ سازمان ملل که ترتیبات امنیتی منطقه ۶ به علاوه ۲ از یعنی ۶ کشور حوزه خلیج فارس ایران و عراق امروز می‌خواهم اضافه کنم.

برای اینکه ما یک قدرت بازدارندگی ایجاد کنیم امروز باید جبهه مقاومت که در برابر چه تهدید اسرائیل و آمریکا ایستاده از جمله خود یمن باید در این ترتیبات امنیتی بیاید و من می‌خواهم روی این نکته تاکید کنم جمهوری اسلامی در حالی که دارد در برابر تجاوز آمریکا و اسرائیل می‌جنگد، پایگاه‌های نظامی را می‌زند و به کشور‌های منطقه هم اعلام کرد از هر پایگاهی آمریکا وارد شود من پایگاه منطقه‌اش را خواهم زد، اگر زیرساخت‌ها را بزند زیرساخت‌های منطقه را می‌زنم که این را نشان داد، اما همزمان دارد به این کشور‌ها می‌گوید بیاییم با همدیگر وارد یک عرصه همکاری‌های دوجانبه و منطقه‌ای بشویم این در تدبیر مقام معظم رهبری حاضر ما است اقتدار، همزمان دست برادری بر همین اساس هم شما می‌بینید دیپلماسی ما در حوزه منطقه‌ای دارد فعال می‌شود پس ما برای منطقه خودمان ترتیبات جدید امنیتی را آیا این شعار است، من می‌خواهم بگویم این قابل تحقق است چرا؟ ما می‌بینیم امروز مستاصل شدند کشور‌هایی که هی به ما فشار می‌آورند که بروید به سمت مذاکره و ما به آنها چه می‌گوییم.

می‌گوییم ما خواهان جنگ نیستیم بروید آمریکایی که تجاوز کرد را بگویید دیگر وارد جنگ نشود اگر می‌خواهید ایران وارد واکنش‌های قدرتمندانه نشود، دوم یکی از علائمی که می‌خواهند و دیگر امیدی به آمریکا ندارند که آمریکا برایشان امنیت بیاورد بلکه ضد امنیت است همین پیمان دفاعی مکه است که در همین فضا اینها به این سمت رفتند پس زمینه برای اینکه ما به سمت شکل دهی ترتیبات جدید منطقه در حوزه توسعه، امنیت و دفاع، از توسعه نباید غفلت کنیم در کدام منطقه شما می‌بینید که ظرفیت‌های همکاری در حوزه توسعه و اقتصاد به اندازه منطقه ما وجود داشته باشد ما برخوردار از موقعیت خاصی هستیم و کریدور‌های منطقه‌ای و بین‌المللی، منابع و ذخایری که داریم امروز اروپا به انرژی ما نیاز دارد باید از مسیر این منطقه لوله‌های ما بیایند و از ایران به ترکیه بروند یا از عراق و سوریه برود به سمت اروپا، شرق و غرب و شمال و جنوب را منطقه ما است که می‌تواند در نتیجه ما باید به این سمت برویم.

سوال: وجود تضاد منافع خیلی جدی بین برخی از کشور‌ها آیا امکانش است یعنی ما می‌توانیم پیمانی داشته باشیم که در آن هم هند باشد، هم پاکستان باشد، هم عربستان و هم یمن باشد.

کاظمی قمی: در آن ساختار دفاعی امنیتی که عرض کردم گفتم منظومه‌های متفاوت یعنی منظومه‌ای که ما در شمال اقیانوس هند شکل می‌دهیم، در دریای جنوبی چین شکل می‌دهیم با آنکه در منطقه خودمان شکل می‌دهیم همه در مسئله تروریسم متفق هستیم، در اینکه امنیت آبراه‌ها را ایجاد کنیم متفق هستیم، اینکه تنگه‌ها باید عبور و مرور آزاد داشته باشند متفق هستیم، اینکه جلوی تجزیه را بگیریم متفق هستیم، اما اختلافاتی بین این کشور و این کشور همسایه وجود دارد من نمی‌خواهم ارزش گذاری کنم یا بگویم خوب است یا بد، ببینید در همین فضا طرح تاپی دارد دنبال می‌شود یعنی حوزه انرژی که در آسیای مرکزی است لوله بکشند بیاید از افغانستان برود پاکستان، از پاکستان برود در آب‌های آزاد یکی هم برود به هند مگر بین هندی‌ها و پاکستان مشکلاتی وجود ندارد، اما روی این خط تابی دارند باهم متفق می‌شوند. افغانستان الان امنیت دارد، امنیت پاکستان الان کامل است یا بین پاکستان و هند مشکلاتی وجود ندارد.

اما این می‌تواند یک مسیر صلح و امنیت هم ایجاد کند. بسیاری از مشکلات و چالش‌هایی که ما داریم، ناشی از دخالت خارجی است. چند مشکل مرزی در منطقه وجود دارد که عامل آن انگلیس است، امروز ما متوجه این مسئله شده‌ایم. پس ما مشترکات منافع مشترک زیادی داریم و باید این را احیاء کنیم. ناکارآمدی پترو دلار و امنیت هم خودش را نشان داد، اینکه امریکایی‌ها همه منافع این کشور‌ها در این جنگ را فدای خودشان کردند خودش را نشان داد، اینکه جمهوری اسلامی در شرایط اقتدار دست برادری دراز می‌کند، اینها فرصت‌های خوبی است، یمن مقتدر دست برادری اش را دراز می‌کند. ببینید امروز صدای مخالف و معترض در کشور‌های منطقه دارد بلند می‌شود، در کویت و بحرین و کشور‌های دیگر. در گفتمانی هم که با ما می‌کنند نارضایتی خودشان را از حرکت امریکا بروز می‌دهند. اما نسبت به اسرائیل ده‌ها بار می‌گویند دشمن و تهدید اصلی است. حالا در این منظومه‌ای که در منطقه خودمان می‌گوییم ۲+۶ کشور‌های خلیج فارس و عراق و ایران و یمن و مقاومت هم داخل شود.

با توجه به اینکه امنیت انرژی کل منطقه است، امروز روسیه و چین باید بیایند و در حمایت و کمک از این ترتیبات نقش آفرینی کنند، همینطور که در منطقه آسیای مرکزی. امروز چرا باز دیگران دارند افراط گرایی را در منطقه آسیای مرکزی تقویت می‌کنند، هم یک عامل فشاری علیه روسیه می‌شود و هم یک اهرم کنترل علیه دولت‌ها می‌شود، راه را برای مداخلات بیشتر اسرائیل باز می‌کند که مبارزه با تروریسمی که خودش درست کرده است. ۹۰ درصد از انرژی آسیای مرکزی به چین از مسیر بینک یانگ به داخل چین می‌گذرد، این منطقه نا امن شود، چین متضرر خواهد شد. جمهوری اسلامی در مسئله مبارزه با تروریسم ید تولایی دارد، پس ما در آنجا می‌توانیم کمک کنیم. در حوزه‌های پشتیبانی، هماهنگی، همکاری به این ترتیبات امنیتی منطقه خلیج فارس روسیه می‌تواند کمک کند. مفهوم این نیست که به امریکا می‌گوییم باید برود، روسیه یا چین بیاید جایگزین شود، نه باید در یک معماری و مهندسی که روی ساختار دفاعی امنیتی می‌کنیم، منظومه‌هایی که در کل این قاره داریم شکل می‌دهیم، به مقتضای شرایط محیطی خودش است. در اینجا نقش کمک روسیه نقش پشتیبانی است، آنجا در حوزه مبارزه با تروریسم جمهوری اسلامی نقش مشاوره‌ای یا هر نقش دیگری خواهد داشت. در اینکه ما امروز عبور و مرور تنگه هرمز را اگر آن شرایط ایران محقق شد و مدیریت ایران حاکم شد و این امنیت برقرار شد، نظام جدیدی بر تنگه هرمز ایجاد شد، چه کسی نفع می‌برد، چین و کره جنوبی و هند و پاکستان نفع شان در این است و ذینفع هستند. پس باید به این ترتیبات امنیت منطقه کمک کنند که این به منفعت خودشان هم است.

سؤال: فکر می‌کنید که پیمان مکه دارد زمینه شکل گیری یک اتفاق اینچنینی را رقم می‌زند یا متفاوت است؟

کاظمی قمی: آن چیزی که من از پیمان دفاعی مکه می‌بینم، کشور‌های منطقه از امریکا ناامید شده‌اند، از این جهت مثبت است. اما از اینکه الان مجهول است، اما از اینکه سردمداران این پیمان می‌گویند که ما می‌خواهیم بومی سازی کنیم، خود منطقه متولی امنیت و دفاع شود، اینها سیگنال‌های مثبتی است. اما ترتیباتی امنیتی واقعی و تنظیمات جدید توسعه منطقه صاحبان اصلی این منطقه را می‌خواهد، جمهوری اسلامی ایران، عراق و این کشورها، دیگران باید کمک کنند. در مدیترانه برای ترکیه می‌تواند مشکلات ایجاد کند، می‌تواند، اگر این همکاری در سطح قاره کمک کرد، ایران هم می‌تواند در آنجا کمک ترکیه را داشته باشد؛ بنابراین ما الان داریم راجع به یک رویکرد جدید مبتنی بر شرایط جنگ و پساجنگی داریم سخن می‌گوییم که مقاومت ملت ایران، تاب آوری ملت ایران، مقاومت‌های ملت‌های منطقه، از غزه بگیرید تا یمن و افغانستان و کشور‌های دیگر، اینها زمینه سازی شکل دهی ترتیبات جدید امنیتی را ایجاد کرده‌اند، در کل قاره باید این را شکل بدهیم، اما با منظومه‌های مختلف. سازوکار‌های آن دارد شکل می‌گیرد، زمینه‌های منطقه‌ای آن دارد شکل می‌گیرد، چرا جمهوری اسلامی را قدرت‌های بزرگی که در بریکس و شانگهای بودند.

چرا دست ایران را گرفتند و گفتند تو باید باشی، بخاطر اینکه نقش قدرتمند جمهوری اسلامی را در بازیگری منطقه‌ای در حوزه دفاع، امنیت و اقتصاد و انرژی دیده‌اند که چین و برزیل و آفریقای جنوبی و دیگران می‌خواهند. پس ما در این فاخر دفاعی امنیتی یکی از ابزار‌ها می‌تواند شانگهای باشد، اما باید چگونه باید شکل بدهیم، به همین شکلی که من عرض کردم. نقش روسیه و چین و به دنبال آن کشور‌های دیگر اینها در این ساختار کلان هستند، متناسب با منظومه‌ها نقش دارند، در منطقه ما نقش پشتیبانی را در حوزه آموزشی و در حوزه تسلیحات و تجهیزات بازی می‌کنند. از این جهت می‌خواهم بگویم که یکی از برکات و الطاف؟ این جنگ تحمیلی علاوه بر اینکه ما اضمحلال این رژیم کودک کش را می‌بینیم، سقوط و افول امریکا را می‌بینیم، پیدایش یک حرکت جدید در منطقه زمینه‌های آن دارد شکوفا می‌شود در حوزه‌ای که ما یک ترتیبات جدید در حوزه توسعه، امنیت و دفاع در منطقه به دور از بیگانه و اشغالگران، امریکا دیگر اینجا نباید پایگاهی داشته باشد، به سمت دور می‌رود، بخاطر اینکه تهدید‌های خودش را کم کند، می‌گوید بیایید مذاکره کنیم و تنگه هرمز را باز کنیم، ما باید مراقب باشیم و اصل غافلگیری را دقت کنیم. یکی از مسائلی که می‌خواهم بگویم درحالی که ما شرایط خوبی در حوزه نظامی داریم، مراقب داخل باشیم، دشمن طمع دارد که در داخل کشور اغتشاشات ایجاد کند. باید به این دقت داشته باشیم که هم نیرو‌های مردمی و تجمعات شان و نیروی انتظامی و نیروی مسلح ما به گوش و به هوش هستند.