فراخوانهای جدید ستاد توسعه فناوری و کاربرد هوش مصنوعی، دو بازار بزرگ و پولساز کشور را هدف گرفتهاند: سامانههای پولی و بانکی شامل مدیریت ریسک، اعتبارسنجی تسهیلات خرد، تشخیص تقلب و مبارزه با پولشویی، در کنار حوزه حملونقل با پنج سرفصل دریایی، هوایی، خودرویی، ریلی و هیبریدی. به گفته رئیس دبیرخانه ستاد، تنها در حوزه امنیت AI بیش از ۲۴۲ سازمان در کشور فعال هستند و بازار هدف این فراخوانها رو به گسترش است.

به گزارش اقتصادرسا؛عمادالدین فاطمیزاده، رئیس دبیرخانه ستاد توسعه فناوری و کاربرد هوش مصنوعی، در نشست خبری تشریح فراخوانهای جدید کاربست هوش مصنوعی، از انتشار دو فراخوان در حوزههای حملونقل و پولی و بانکی خبر داد و گفت: مهلت ارسال طرحها تا ساعت ۲۳:۵۹ روز ۲۰ شهریور تعیین شده و این مهلت تمدید نخواهد شد. به گفته وی، حمایت معاونت علمی از طرحها در گام نخست بهصورت تسهیلات ارائه میشود و در صورت انعقاد قرارداد و احراز سه شرط مشخص، این تسهیلات به کمک بلاعوض یا گرنت تبدیل خواهد شد.
تشریح سه شرط تبدیل تسهیلات به گرنت
فاطمیزاده در تشریح سازوکار حمایت از طرحها اظهار کرد: حمایت معاونت علمی در گام نخست بهصورت تسهیلات ارائه میشود و شرکتها پس از انجام اعتبارسنجیهای حقوقی وارد مرحله داوری خواهند شد.
وی افزود: در صورت انعقاد قرارداد و تفاهمنامه، تسهیلات ارائهشده تحت سه شرط به کمک بلاعوض یا گرنت تبدیل خواهد شد. شرط نخست، پایان موفق پروژه در مدت تعیینشده است که معمولاً حداکثر ۱۲ ماه در نظر گرفته میشود. شرط دوم، برخورداری پروژه از بهرهبردار است. شرط سوم نیز کاربردی بودن پروژه و استفاده از محصول نهایی در دنیای واقعی، مؤسسات، وزارتخانهها یا نهادهای مربوط است.
رئیس دبیرخانه ستاد تأکید کرد: با توجه به مأموریت ستاد و تأکید بر توسعه فناوری و کاربرد، کاربردی بودن پروژهها اهمیت ویژهای دارد.
قانون شریک مکمل در فراخوانهای جدید
فاطمیزاده با اشاره به ویژگی فراخوانهای ستاد توسعه فناوری و کاربرد هوش مصنوعی بیان کرد: در تمامی فراخوانهای منتشرشده از سوی ستاد، هر شرکت دانشبنیانی که طرف تفاهم و قرارداد با معاونت است، باید یک شریک مکمل داشته باشد.
وی توضیح داد: در صورتی که یک شرکت دانشبنیان در حوزه آب تخصص داشته باشد، شریک مکمل آن باید در حوزه هوش مصنوعی فعالیت کند و در مقابل، چنانچه شرکت طرف قرارداد با معاونت در حوزه هوش مصنوعی فعالیت داشته باشد، شریک مکمل آن در حوزه آب، انرژی یا هلال احمر، امداد و نجات خواهد بود.
رئیس دبیرخانه ستاد ادامه داد: انتخاب حوزه امداد و نجات عمدتاً با پیشنهاد سازمان هلال احمر انجام شده است و فراخوانهای آتی نیز بر همین اساس طراحی خواهند شد.
محورهای فراخوان حوزه پولی و بانکی
فاطمیزاده محورهای اصلی فراخوان حوزه پولی و بانکی را شامل موارد زیر عنوان کرد:
سامانه هوش مصنوعی مدیریت ریسک
اعتبارسنجی و امتیازدهی تسهیلات خرد
ایجاد خدمات هوشمند وامدهی
سامانه هوش مصنوعی تشخیص تقلب و مبارزه با پولشویی
تنوعبخشی خدمات بانکی با استفاده از هوش مصنوعی
محورهای فراخوان حوزه حملونقل
رئیس دبیرخانه ستاد درباره فراخوان حوزه حملونقل اظهار کرد: حوزه عمران و ساختمان بهعنوان یک سرفصل عمومی و حوزههای حملونقل دریایی، هوایی، خودرویی، ریلی و حملونقل ترکیبی یا هیبریدی بهعنوان سرفصلهای اصلی در نظر گرفته شدهاند.
فرایند داوری و نظارت
فاطمیزاده درباره فرایند داوری طرحها گفت: مرحله نخست داوری از طریق غربالگری داخلی توسط کارشناسان ستاد انجام میشود و در مرحله بعد، جلسات داوری با حضور داوران علمی و صنعتی، نمایندگان ستادهای متناظر و بهرهبرداران احتمالی برگزار خواهد شد.
وی افزود: جلسات داوری بهصورت تصادفی از سوی رئیس دبیرخانه یا کارشناسان ارشد ستاد مورد نظارت قرار میگیرد و تمامی جلسات نیز ضبط میشود.
رئیس دبیرخانه ستاد اظهار کرد: در فراخوان قبلی ۷۵ طرح دریافت شد و فرایند داوری حدود یک ماه به طول انجامید، اما بر اساس تکلیف معاونت علمی، فرایند داوری فراخوان جاری نباید بیش از یک ماه زمان ببرد.
میزان تسهیلات و مهلت ارسال
فاطمیزاده درباره مهلت ارسال طرحها گفت: مهلت ارسال طرحها تا ساعت ۲۳:۵۹ روز ۲۰ شهریور تعیین شده و پس از این تاریخ تمدید نخواهد شد.
وی درباره میزان تسهیلات نیز بیان کرد: برای طرحها سقف یا کف مشخصی تعیین نشده است و میزان حمایت به ماهیت و کیفیت هر طرح بستگی دارد.
رئیس دبیرخانه ستاد افزود: در فراخوان قبلی، میزان تسهیلات از حدود چهار و پنج میلیارد تومان تا ۱۴ تا ۱۶ میلیارد تومان متغیر بود و برخی از این ارقام در جریان جلسات داوری اصلاح شدند.
وضعیت فراخوانهای قبلی
فاطمیزاده در تشریح اقدامات انجامشده در چارچوب سند تقسیم کار ملی هوش مصنوعی اظهار کرد: نخستین اقدام در حوزه استفاده از هوش مصنوعی در حوزههای مهم کشور، انتشار فراخوان سهگانه در حوزههای آب، انرژی و هلال احمر بود.
وی افزود: این فراخوانها با توجه به اتفاقات دیماه و اسفندماه با تأخیر مواجه شدند، اما فرایند اجرای آنها در حال انجام است و داوری فاز اول نیز تقریباً به پایان رسیده است.
سند ملی تقسیم کار هوش مصنوعی
فاطمیزاده درباره آخرین وضعیت اجرای سند ملی تقسیم کار هوش مصنوعی اظهار کرد: همه برنامهها، ۱۰۴ برنامه، یک مجری اصلی و یک مجری همکار دارند و معاونت علمی بهعنوان مجری اصلی همه برنامهها تعیین نشده است.
وی افزود: برنامه تقسیم کار از دستگاهها در حال دریافت است و سه برنامه نیز ابلاغ شده که اجرای آنها بر عهده دستگاههای مربوط خواهد بود.
رئیس دبیرخانه ستاد درباره اقدامات معاونت علمی در حوزه آزمایشگاهها گفت: تدوین فانکشن و چکلیست آزمایشگاهها انجام شده و در حال انتخاب مجموعههایی هستیم که بتوانند سیاستگذاری مربوط به آزمایشگاهها را انجام دهند.
صندوق سرمایهگذاری هوش مصنوعی
فاطمیزاده درباره صندوق سرمایهگذاری هوش مصنوعی اظهار کرد: با توجه به اتفاقات رخداده، رایزنی و مقدمات نظری ایجاد این صندوق در حال انجام است و از نظر عملی هنوز اتفاقی در این زمینه رخ نداده است.
وضعیت فعالیت ستاد
فاطمیزاده در پاسخ به پرسشی درباره قانون هوش مصنوعی و تعیین سازمان ملی هوش مصنوعی بهعنوان راهبر اصلی این حوزه گفت: چه معاونت و چه ستاد تابع قانون هستند؛ بنابراین هر قانونی نهایتاً تصویب و ابلاغ شود، هم ستاد و هم معاونت از آن تبعیت خواهند کرد.
وی ادامه داد: ستاد تا زمانی که از نظر قانونی موظف به انجام وظایف خود باشد، فعالیت خود را ادامه خواهد داد و در صورت ایجاد هرگونه تغییر ساختاری، تابع آن تغییر ساختار خواهد بود.
رئیس دبیرخانه ستاد تصریح کرد: فعلاً تا اطلاع ثانوی، فعالیتها طبق روال سابق ادامه خواهد داشت.