روتیتر: فرزانه صادق در گفت‌وگوی ویژه خبری عنوان کرد؛

وزیر راه و شهرسازی گفت: در جنگ تحمیلی سوم با وجود محاصره دریا و اصابت به بندرها، پایانه‌های مرزی ریلی و جاده‌ای، کالاهای اساسی به فراوانی در دسترس مردم بود و بازسازی خسارت‌ها متوقف نشد.

به گزارش اقتصادرسا؛ خانم فرزانه صادق با حضور در برنامه گفت‌وگوی ویژه خبری با موضوع «دولت پای کار مردم» به پرسش‌ها در این‌باره پاسخ گفت.

سؤال: وزارتخانه شما در جشنواره شهید رجایی موفق به کسب رتبه برتر شده است. راجع به این موفقیت بفرمایید و هم راجع به طرح‌هایی که با حضور رئیس جمهور افتتاح شد و دستاورد‌هایی که وزارتخانه شما در دو سال گذشته داشته است، بفرمایید؟

خانم صادق: کسب رتبه برتر به فضل الهی میسر شد. اما باید بگویم این اتفاق نمی‌افتد، اگر تک تک اعضای دولت و وزرای دولت این هم‌افزایی را به وجود نمی‌آوردند. هر آنچه که در جنگ اتفاق افتاد یک همیت ملی بود، دولت تمام تلاش خودش را کرد که پای کار مردم باشد از آن جهت که مردم پای کار کشور و میهن خود بودند. شخص آقای رئیس جمهور حمایت‌های ویژه‌ای داشت، پیگیری‌های ویژه‌ای را انجام می‌داد. این پیگیری‌ها حتی با تمام شیوه‌نامه‌های امنیتی در جنگ ۴۰ روزه و بعد از آن به هیچ عنوان دچار وقفه نشد. دکتر عارف جلسات مستمر را به جهت تمام موضوعاتی که باید رتق و فتق می‌شد، برگزار کردند. البته وزارت راه و شهرسازی هم به جهت مأموریت‌های کلان و مأموریت‌های گسترده‌ای که هم در حوزه حمل و نقل و هم در حوزه مسکن مأموریت‌های خطیری که بر گردن آن است، تمام تلاش خودش را کرد که بتواند بهترین خدمات را در شرایط جنگی به مردم کشور ارائه بدهد.

سؤال: کسب این رتبه مربوط به اقدامات وزارتخانه شما در زمان جنگ است؟

خانم صادق: بله یاوران فتح بیشترین موضوع مرتبط با عملکرد یکساله بود که در طول یکسال گذشته دو جنگ را از سر گذرانده‌ایم و البته حملات شبانه‌ای که ده دوازده شب طول کشید و جغرافیای این جنگ در جنوب کشور و بخشی از موقعیت آن در جغرافیای بنادر که مربوط به وزارت راه و شهرسازی است. از همه جهات بیشتر اتفاقات و بیشتر ارزشیابی‌ها مربوط به جنگ و استمرار خدمات بوده است.

سؤال: چه توفیقی باعث شد این رتبه را در زمان جنگ کسب کنید، کدام اقدام خیلی برجسته داورانی که بررسی کردند، آمده است؟

خانم صادق: یکی از مهمترین اقداماتی که برمی گردد به یک زنجیره که وزارت جهاد کشاورزی، وزارت اقتصاد، گمرک و بانک مرکزی و عزیزانی که در دولت و در بنادر نقش آفرینی می‌کنند مربوط است به ترخیص و تسهیل تسریع ترخیص کالا از بنادر جنوبی بود. اینکه کالا‌های اساسی در اقصی نقاط کشور بدون هیچ وقفه‌ای و به وفور در دسترس مردم باشد.

ما جنگ ۴۰ روزه‌ای را گذراندیم که اتفاقاً جنگ زیرساخت‌ها بود، اتفاقاً زیرساخت‌ها در حوزه پتروشیمی، چه در حوزه نفت و وزارت نیرو، انرژی و وزارت راه که به تونل و پل و جاده و ریل بود مورد هدف قرار گرفت و تمام برنامه ریزی‌ها و مدیریت بحران ساختار مقاومت ملی را شکل داد که بدون وقفه استمرار خدمات در حوزه حمل و نقل بتواند انجام بگیرد. این یکی از مهمترین اتفاقاتی بود که هم در جنگ ۴۰ روزه و هم در جنگ ۱۲ روزه و هم پساجنگ، به هر حال ما بعد از جنگ ۴۰ روزه محاصره ناجوانمردانه دریا و بنادر را داریم.

باز هم این موضوع بسیار اهمیت پیدا می‌کند به این جهت که بنادر شمالی و پایانه‌های مرزی، چه ریلی و چه جاده‌ای بتوانند حداکثر ظرفیت خودشان را دراختیار بگذارند که کالا‌های اساسی بتواند در اقصی نقاط کشور به وفور در دسترس باشند، یکی از موضوعات و یکی از شاخص‌ها استمرار خدمات بود. یک موضوع دیگر که مورد بررسی قرار گرفت که نه تنها مردم کشورمان، که دنیا دیدند، این بود که در حین جنگ بازسازی‌ها متوقف نشدند.

در دو بخش بود، یکسری پروژه‌هایی که درحال انجام بود و فرآیند اجرایی آن پیش می‌رفت و بازسازی‌هایی که به جهت هدف قرار گرفتن زیرساخت باید در کوتاهترین زمان ممکن انجام می‌گرفت. حدود ۹۸ موقعیت در جاده و ریل که هم تونل بود و هم پل و جاده بود، مورد هدف قرار گرفتند. در حوزه هوایی فرودگاه‌ها و هم بنادر ما مورد هدف دشمن قرار گرفتند. ۱۱ پل ریلی مورد هدف قرار گرفت. جاده‌ها آزادراه و بزرگراه و راه‌های روستایی، جا‌های مختلفی که مورد هدف قرار گرفتند و مورد هدف قرار گرفتن تونل‌ها و پل‌هایی که به هرمزگان منتهی می‌شد که سفر جنوبی که من داشتم مربوط به همین موضوع بود.


بین ۱۲ ساعت تا حداکثر دو روز تونل، پل، جاده دوباره مورد ترمیم قرار گرفتند و این ترمیم مجدد از آن جهت بسیار مورد اهمیت است که همانطور نظامیان ما جان خودشان را کف دست گذاشته‌اند و پشت لانچر‌ها تجاوز‌ها را مورد هدف قرار می‌دادند، اینجا هم وقتی زیرساخت ما مورد هدف قرار می‌گرفت، یعنی تاب آوری مردم و باید با یک عزم ملی، با کمک خود مردم این تاب آوری ترمیم می‌شد و مورد هدف قرار گرفتن آن باعث نمی‌شد که پروژه‌ها و استمرار خدمات از رمق بیفتد. این روز‌هایی که من می‌گویم و بعضاً چند ساعت، کارگران و پیمانکاران ما درخشیدند و بسیاری از پیمانکاران ما از ما طلب دارند.

مهندسین و مشاورین ما، همکاران من هم در حوزه زیرساخت و هم حمل و نقل جاده‌ای و هم راه آهن جمهوری اسلامی ایران و هم شرکت فرودگاه‌ها که بعضی از باند‌ها هم مورد آسیب قرار گرفته‌اند. همه با هم دست به دست هم دادند تا به دشمن ثابت کنند اگر زیرساخت و تاب آوری مردم را مورد هدف قرار می‌دهی حتماً با عزم، همیت و تخصص و دانشی که فرزندان ایران دارند در کمترین زمان ممکن این بازسازی‌ها انجام می‌گیرد. وقتی من می‌گویم این جنگ جنگ زیرساخت‌ها بود، پس حتماً دفاع هم باید با استراتژی خاصی درخصوص زیرساخت‌ها انجام می‌گرفت.

پل‌هایی که مورد هدف قرار گرفت، مسیر شرق به غرب، چشمه بار چین به اروپا از طریق موقعیت ژئوپلیتیک ایران بود و وقتی من می‌گویم همه با هم دست به دست هم دادند، هم بخش خصوصی و هم همکاران من در خانواده بزرگ وزارت راه و شهرسازی این بود که پیش‌بینی دشمن را برای انزوای  ایران، بی‌اثر کنند. من حتماً در ادامه صحبت های خود خصوصاً در مورد حمل و نقل ریلی توضیح می‌دهم که چه افزایش‌هایی در خصوص صادرات و واردات انجام گرفت. البته با محاصره دریایی ترانزیت ما کاهش پیدا کرده است، اما صادرات و واردات و استمرار حمل و نقل ریلی و جاده‌ای از پایانه‌های مرزی، چه ریلی و چه جاده‌ای و چه بنادر شمالی بدون وقفه در حال انجام است.

سؤال: بخشی از آن پروژه‌ای را که با حضور رئیس جمهور افتتاح کردید، بفرمایید؟

خانم صادق: با رئیس جمهور محترم این پنجمین افتتاح متمرکزی بود که انجام گرفت و رئیس جمهور در وزارت راه و شهرسازی حضور پیدا کردند. ۱۳۰ هزار واحد شهری و روستایی افتتاح شد که ۳۰ هزار واحد آن مربوط به مسکن حمایتی است که بخشی از آن ۸۵۰ هزارتایی است که از ۷ سال پیش شروع شده است. تا قبل از این افتتاح حدود ۱۰۰ هزار واحد مسکونی حمایتی در طول سال‌های گذشته افتتاح شده بود و با این عدد ۳۰ هزارتایی که به این ۱۳۰ هزار تا اضافه شد، حدود ۲۰ هزارتای آن قبل از دو سال دولت چهاردهم افتتاح شده بود. یعنی ۱۱۰ هزار واحد در دو سال گذشته از مسکن حمایتی افتتاح شده است.

البته این ۱۳۰ هزار تا شامل مسکن حمایتی و تعدادی مسکن مهر و مسکنی که مربوط به نیرو‌های مسلح است، بافت فرسوده، مسکن خود مالک که با وام مسکن دولتی مردم خودشان ساخت ساز کرده‌اند و مسکن روستایی شامل آن می‌شود. حدود ۲۶ هزار واحد تحویل زمین جوانی جمعیت انجام گرفته است. چیزی حول و حوش ۱۳۰ هزار قطعه زمین که البته بضاعت بعضی از این زمین‌ها دو یا سه واحد است و بعضاً یک واحد بنا به جغرافیایی که این زمین‌ها واگذار می‌شود، از سال ۱۴۰۰ واگذار شده است که حدود ۱۱۰ هزار واحد آن در این دو سال آماده سازی شده است و تحویل مردم شده است.

هزار و ۴۸۵ پروژه حمل و نقلی هم در حوزه آزادراهی، هم در حوزه راه اصلی، در حوزه راه روستایی، بازسازی فرودگاه ها، ایمنی و نقاط حادثه خیز، تعریض جاده‌هایی که داریم، راه‌های اصلی، در حوزه ریلی، روسازی و زیرسازی، ایستگاه‌های ریلی که تکمیل شده است. در حوزه هوایی به جز باند، افزایش سالن‌های ترمینالی که انجام گرفته است. افزایش صندلی‌هایی که در حوزه هوایی داریم، حدود ۲ هزار و ۸۰۰ به صندلی‌های پرواز‌ها اضافه شده است.

جزئیات آن را خیلی نمی‌گویم، اما تعداد زیادی هواپیما در این دو سال گذشته وارد کشور شده، البته اقدامات آن از قبل آغاز شده است که به جهت موضوعات تحریمی که داریم خیلی راجع به آن توضیح نمی‌دهیم و رسانه‌ای نمی‌کنیم. در حوزه ایستگاه‌های هواشناسی هم همینطور، بافت‌های فرسوده، خدمات پشتیبان سکونت، مدرسه، پارک و فضای سبز، درمانگاه، مسکن روستایی این‌ها تنوعی از اقداماتی بود که هم در حوزه مسکن و هم در حوزه راه که شامل ریل و جاده و بنادر می‌شود.

در حوزه بنادر دو فروند شناور اضافه شد که هم عملیات‌های ایمنی را انجام می‌دهد و هم به موضوع مربوط به بنادر است، پشتیبانی می‌کند که در بنادر شمالی هم این افتتاح‌ها را داشتیم. مجموعه‌ای از اقداماتی بود که به‌عنوان افتتاح متمرکز پنجم انجام گرفت.

سؤال: خسارت‌هایی که در جنگ دیدیم، چه در حوزه زیرساخت و چه در حوزه مسکونی و اداری، الان برای برآورد‌ها می‌شود عدد و رقم اعلام کرد و اینکه چه میزان از آن جبران شده است؟

خانم صادق: وارد عدد و رقم نمی‌شوم به جهت اینکه کارشناسی‌های دقیقی دارد روی آن انجام می‌گیرد. البته کلیت آن در تمام حوزه‌ها به دولت ارائه شده است. بعضی از موارد خود خسارت نیست و موضوعاتی است که پشتیبانی می‌شده‌اند. در خصوص صنعت هوانوردی، وقتی هواپیمایی زده می‌شود، یک زنجیره از مشاغل پشتیبان آن است، از گردشگری گرفته تا پرواز‌هایی که به بعضی از جزایر ما انجام می‌گرفت. یعنی یک زنجیره‌ای که عدد‌ها خیلی متفاوت می‌شود. اینکه چه اقدامی در خصوص بازسازی انجام گرفته است، تقریباً همه موضوعاتی که به ریل و جاده ربط شد، یا بازسازی‌های آن به اتمام رسیده است یا در حال بازسازی هستند.

این در حال بازسازی مربوط است به این چند پروژه‌ای که در هرمزگان در همین شب‌هایی که جنوب کشور مورد حمله قرار گرفت و تقریباً تمام راه‌های ارتباطی هرمزگان با استان‌های پیرامونی را دشمن تصور می‌کرد که قطع کرده است و این خودش عاملی می‌شود برای اقدامات بعدی دشمن، بعضاً پل‌هایی بود که آسیب دیده بود و این پل‌ها را کنارگذر‌هایی را بلافاصله در عرض چند ساعت و حداکثر یک روز، چه جاده‌ای و تونل و پل را انجام داده‌ایم، اما این پل‌ها باید ساخته شوند و در حال ساخت است. ان‌شاالله ظرف یکماه آینده من افتتاح پل‌ها را در هرمزگان انجام خواهم داد. در حوزه ریلی هم بازسازی‌ها انجام شده است.

در حوزه هوایی، چون ترمینال و رادار و برج مراقبت از دست داده‌ایم، بازسازی‌های این‌ها زمانبر است. در حوزه رادار سفارش ساخت و خرید آن یک زمانی را می‌برد و باید تأمین منابع شود. در حوزه بازسازی‌ها هم همینطور است برای برج مراقبت یا ساختمان ترمینالی که در بوشهر تقریباً ساختمان ترمینال کاملاً از دست رفت. این زمانبر است، البته که با منابع داخلی و پیش بینی‌هایی که انجام شده است، شروع اقدامات اجرایی را به زودی استارت خواهیم زد، اما منابعی هم باید با توجه به مصوباتی که در ستاد بازسازی داشتیم، تزریق می‌شود و امیدواریم بتوانیم زودتر انجام بدهیم.

در حوزه بنادر هم همینطور، بعضاً خود بنادر آسیب دیده‌اند، لنچ‌های تجاری که معیشت مردم بندرنشین با آنها بوده است، همه این‌ها با جزئیات داده شده است. با توجه به تسهیلاتی که قرار است تا داده شود و پیش‌بینی‌هایی که از منابع داخلی هر وزارتخانه‌ای پیش‌بینی شده، مولدسازی‌هایی که باید انجام بگیرد، در دست انجام است که ان‌شاءالله زودتر بتوانیم انجام دهیم.

سؤال: در مجموع آسیب‌هایی که در زیرساخت دیدیم، الان چالش جدی را برای ما در خدمت‌رسانی ایجاد نکرده، یعنی خدمت‌رسانی روند خود را ادامه می‌دهد؟

خانم صادق: چالش جدی نداریم، در حوزه هوایی باید بگویم با توجه به این که رادار‌ها مشکل پیدا کرده و جا دارد همین‌جا از همکاران با شرف، متخصص و زحمت‌کش خود در حوزه ناوبری تشکر ویژه‌ای کنم که پروسه‌ این ناوبری هواپیما را انجام می‌دهند با تمام محدودیت‌هایی که دارند؛ یعنی اگر در یک ساعت ۳۰ هواپیما می‌توانست نشست و برخاست کند، الان ۱۰ تا می‌شود، چون بالأخره باید موضوعات امنیتی و ایمنی هم رعایت کنیم. تعداد پرواز‌های ما کمتر شده، اما هیچ فرودگاهی اگر موضوعات امنیتی نداشته باشد، مشکل پرواز ندارد.

بعضاً به جهت مشکلات امنیتی است که پرواز انجام نمی‌شود، مخصوصاً فرودگاه‌هایی که در جنوب کشور بود که آن هم پرواز‌ها انجام می‌شود. در حوزه ریلی همین‌طور؛ استمرار خدمات ریلی، استمرار خدمات جاده‌ای در حال انجام است. در خصوص بنادر جنوبی ترانزیت کالا به جهت حصری که انجام گرفته و این جنایتی که انجام می‌شود، ترانزیت ما نسبت به سال قبل کاهش پیدا کرده، ترانزیتی از بندرعباس خصوصاً چه ریلی، چه جاده‌ای به کشور‌های آسیای مرکزی، روسیه و کشور‌های دیگر می‌رفت، حدود ۴۵ درصد کاهش در حوزه ریلی داریم و حدود ۱۲ تا ۱۳ درصد در حوزه جاده‌ای، اما در صادرات و واردات افزایش‌هایی داریم که ذکر خواهم کرد.

می‌خواهم سؤال شما را این طور پاسخ دهم؛ بله، هیچ خدشه‌ای در خدمات در حوزه حمل و نقل و لجستیک به هیچ وجه وجود ندارد، در حوزه خسارت‌هایی که مسکونی و تجاری در شهر‌های مختلف دیدیم؛ ۲۵ استان مورد هدف قرار گرفت، بیش از ۴۰۰ شهر و روستا و حدود ۱۲۰ هزار واحد مسکونی و تجاری آسیب دیدند. البته که حدود هزار و ۳۰۰ تا هزار و ۴۰۰ واحد کاملاً تخریب شدند.

این‌ها دسته‌بندی‌ها و ارزیابی‌های مختلف دارد که در آن خصوص هم با توجه به ودیعه مسکنی که به مردم کشور داده شد، البته به جز کلانشهرها، کلانشهر‌ها به شهرداری‌های کلانشهر‌ها سپرده شده؛ مثل تهران، اصفهان و تبریز، اما در شهر‌ها و روستا‌های دیگری که گفتم، با توجه به اینکه این مسئولیت به بنیاد مسکن انقلاب اسلامی داده شده، هر آن کس که منزلش تخریب شده وام به او تعلق گرفته؛ از ۳۰۰ میلیون تا یک میلیارد و مراحل بازسازی هم؛ پروانه‌ها تعدادی صادر شده و در بسیاری از شهر‌های ما ساخت منازل مسکونی آغاز شده، البته که بعضاً با همفکری و تعاملی که بین مردم و بنیاد مسکن وجود دارد، بعضاً آن زمین و واحدی که تخریب شده را آمدند و گفتند زمین دیگری به ما بدهید و این هزینه ساخت داده شود، خودمان می‌سازیم.

این گفتمان با مردم وجود دارد، نمی‌گویم تمام مشکلات مردم حل شده، اما در مسیری هستیم که هر روز بتوانیم پاسخگوتر باشیم و این مشکلی که در شهر‌ها و روستا‌های ما به جهت تخریب منازل مسکونی هم به وجود آمد، ان‌شاءالله حل و فصل شود.


سؤال: راجع به جنگ و بازسازی‌ها، خسارت‌ها و نکات مختلف آن اگر حرفی باقی مانده بفرمایید، اگر فکر می‌کنید راجع به جنگ گزارشی که فرمودید کفایت می‌کند، برویم سراغ موضوعات دیگر؟

خانم صادق: می‌خواهم فقط در مورد جنگ یک اشاره‌ای کنم به پیمانکاران، کارگران، مشاوران در بازسازی‌ها، حتماً باید به غیرتی که رانندگان کامیون ما به خرج دادند در ترخیص کالا از بنادر، در تمام روز‌هایی که موشک، بمب و مشخص نبود دشمن کجا را می‌خواهد مورد هدف قرار دهد و اساساً با ایران و ایرانی مشکل داشت نه این که برای کمک به ایران و ایرانی آمده باشد، در تمام این روز‌های پر التهاب، رانندگان هم مالشان و هم جانشان را کف دستشان گذاشتند و این رکورد‌هایی که هم در جنگ ۱۲ روزه و هم در جنگ ۴۰ روزه در خروج از بنادر جنوبی ما داشتند باز هم یک برگ زرین دیگری بود، فقط به یک مورد آن اشاره می‌کنم.

ما با توجه به مشکلاتی که در بندر‌های امام‌خمینی، شهید رجایی و شهید باهنر به جهت موضوعاتی که پیش آمد و من وارد جزئیات آن نمی‌شوم، مردم مستحضر هستند، بندر چابهار را باید سرعت بیشتری می‌دادیم و میزان کالایی که آن‌جا می‌آمد، خصوصاً کالا‌های اساسی، بخشی می‌رفت آن‌جا و باید به اقصی نقاط کشور می‌رفت، آن‌جا شاید در روز ۲۵ تا ۲۶ کامیون در حالت عادی می‌رفت، اما درخشیدند رانندگان و در بعضی از روز‌ها ما در جنگ ۴۰ روزه هم تعطیلات نوروز، هم تعطیلات عید فطر را داشتیم، ماه رمضان بود، این ۲۵ تا ۲۶ تا با غیرتی که به خرج داده شد و تعاملی که وزارت راه؛ سازمان حمل و نقل جاده‌ای با وزارت نفت انجام داد، به جهت تسهیلاتی که دادند که اساساً با غیرتی که رانندگان به خرج دادند، قابل مقایسه نیست، این حتی به بیش از هزار کامیون در روز هم رسید.

بندر چابهار به جهت بعد مسافت با مرکز؛ شمال غرب، شمال شرق؛ عدد بزرگی است؛ یعنی مسافت طولانی است، راننده اردبیلی می‌آمد یک‌سر خالی و این بار را از آن‌جا خارج می‌کرد. یک بار دیگر می‌خواهم به این ساختار مقاومت ملی اشاره کنم؛ در جنگی که گذراندیم و همچنان هم در جنگ هستیم و جنگ اقتصادی به مراتب سخت‌تر است، این مقاومت ملی بدون هم‌افزایی و پشتیبانی مردم و تعامل حداکثری و هم‌افزایی دولتی‌ها امکان‌پذیر نبود و نخواهد بود.

این تشکر را باید از این نظر می‌کردم که مردم آمدند که به مردم کمک کنند؛ این یکی از موضوعات زرین و درخشانی بود که اتفاق افتاد، لوکوموتیورانان ما هم همین‌طور هستند، آن روزی که هشدار داده شد که زیرساخت‌ها مورد هدف قرار می‌گیرد، بیش از شش هزار مردم کشورمان سوار قطار بودند و ما مطمئن نبودیم که کجا مورد اصابت قرار می‌گیرد، در کمتر از سه تا چهار ساعت این قطار‌ها ایستادند و مسافران جا‌بجا شدند و با اتوبوس به نزدیکترین جایی که باید می‌رسیدند یا به مکان‌ها و مقصد خودشان رسیدند، این هم یک هم‌افزایی و غیرت دیگری بود که بین راه‌آهن جمهوری اسلامی و رانندگان اتوبوس و سازمان حمل‌و‌نقل جاده‌ای به وجود آمد.

در بنادر ما هم همین‌طور، وقتی شناور‌ها در بندر انزلی مورد اصابت قرار گرفت، همکاران من در امداد و نجاتی که در دریای مازندران داشتند، در کوتاه‌ترین زمان ممکن عزیزان ما را از آن شناور نجات دادند و بلافاصله مجدد آن شناور خورد.

اتفاقات بزرگی افتاد، در تمام روز‌هایی که امکان پرواز وجود نداشت به جهت موضوعات امنیتی و ممنوعیت‌های پرواز، تمام و بخش اعظم دارویی که در طول این چهل روز باید به کشور می‌آمد، یک شرکت هواپیمایی، خانوادگی بود؛ پدر خانواده، دختر خانواده، برادر و یکی دو نفر دیگر، این‌ها هر بار که بلند می‌شدند، معلوم نبود بنشینند و مورد هدف قرار نگیرند، اما غیرت به خرج دادند، می‌پریدند و دارو را وارد می‌کردند که به جهت بغضی که نسبت به این اتفاق بود و باز هم می‌خواهم بگویم دشمن در تمام این روز‌ها ایران و ایرانی را مورد هدف قرار داده بود، این بغض باعث شد که این هواپیما در آخرین سفری که داشت و در مشهد نشست، خود هواپیما و مخزن سوخت ما در مشهد مورد اصابت قرار بگیرد، تا همین ساعت هم همچنان لجستیک و حمل‌ و نقل به هیچ وجه از رمق نیفتاده است.

سؤال: یکی از موضوعات بسیار مهم که در حوزه مأموریت وزارتخانه شماست؛ بحث مسکن است که همچنان جزو کالا‌های گران در کشور ما در سبد خانوار حساب می‌شود، پروژه‌های مختلفی را در وزارتخانه پیاده‌سازی کردید و در حال تکمیل آن هستید، ازجمله نهضت ملی مسکن که اشاره فرمودید در پروژه افتتاح شده با حضور رئیس جمهور یا طرح‌های مسکن مهری که نیمه‌تمام مانده، موافق هستید یک گزارش کلی از آن‌چه اتفاق افتاده و چقدر باقی مانده و حداقل تا پایان ۱۴۰۵ چه میزان تحویل خواهد شد و بعد اثرگذاری این‌ها را در بازار بررسی کنیم؟

خانم صادق: بله، مسکن مطالبه‌ای است که اکثریت مردم ایران نسبت به آن این مطالبه را دارند؛ حالا چه مسکنی که مالکیت داشته باشند، چه مسکن استیجاری، ما چند کار را باید باهم پیش می‌بردیم؛ یک موضوع مسکن حمایتی بود، این حدود ۸۵۰ هزار واحدی که امروز من می‌گویم هفت سال پیش؛ یعنی در دو سال پایانی دولت دوازدهم شروع شد، طرح این بود که از مردم ثبت نام شود، از آنها یک مبلغی گرفته شود، از واجدین شرایط یک ثبت نام کلی انجام شد، از واجدین شرایط مبلغ ۴۰ میلیونی گرفته شد که به مرور این عدد بیشتر و بیشتر شد و به ۸۵۰ هزار نفر رسید.

البته که یک ۷۰۰ هزار نفر دیگری هم پشت سر این ۸۵۰ هزار نفر واجد شرایط هستند که مبلغی از آنها گرفته نشده، پس دولت چهاردهم مواجه بود با یک ۸۵۰ هزار واحدی که از مردم پول گرفته شده بود، این تعهد دولت‌ها نبود، این تعهد نظام جمهوری اسلامی ایران به مردم کشور بود، پس باید برنامه‌ریزی‌ها انجام می‌گرفت؛ با تمام چالش‌ها و مشکلاتی که می‌دانستیم با آن مواجهیم و همچنان بعضی از این چالش‌ها وجود دارد، باید تمام سعی خود را می‌کردیم که آن‌چه تعهد ایجاد شده بتواند که پیش برود.

از این ۸۵۰ هزار واحد در دو سال گذشته حدود ۳۰۰ هزار واحد فقط در دو سال گذشته پروانه صادر شده، یعنی این ۸۵۰ هزار واحد حتی بعضاً زمینش هم مشخص نبود، پروانه نداشت، بالأخره در طول سنوات به مرور این ثبت‌نام‌ها انجام و وارد چرخه می‌شد. به حدود ۲۲۰ تا ۲۳۰ هزار واحد در طول دو سال گذشته وام مسکن تعلق گرفت، هنوز هم ۳۰۰ هزار تا از این ۸۵۰ هزار تا به شبکه بانکی وصل نشده، این که می‌گویم همچنان چالش‌های آن وجود دارد، اما در طول پنج سال گذشته‌اش با دو سالی که گذشت؛ ۲۲۰ تا ۲۳۰ هزار تسهیلات مشارکت مدنی به وجود آمد و انجام شد.

هر چقدر عدد و رقم بخواهم بگویم، مردم شیرینی پیشرفت فیزیکی ۷۰ تا ۸۰ درصد را متوجه نمی‌شوند تا زمانی که کلید آن خانه را بتوانند بگیرند. ۱۳۰ هزار واحد از این ۸۵۰ هزار تا تحویل مردم شده که ۱۱۰ هزار تا در دو سال گذشته انجام گرفت.

۳۰ هزار تا در همین آخرین افتتاحی که رئیس جمهور در وزارت راه حضور پیدا کردند، انجام گرفت، همچنان با ۸۵۰ هزار تا فاصله داریم و برنامه‌ریزی که داریم این است که ان‌شاءالله بتوانیم واحد‌هایی که پیشرفت فیزیکی بالای ۸۰ درصد دارند، عددی حدود صدهزار واحد است، بتوانیم تا پایان سال این پیشرفت فیزیکی بالای ۸۰ درصد را به ساختمان قابل تحویل نزدیک کنیم.

البته ما افتتاح‌هایی که انجام می‌دهیم، تمام تلاش‌ ما این است که فقط خود ساختمان تکمیل شده باشد، خیر، دسترسی این سایت‌ها باید باشد، آب، برق و زیرساخت آن باید تکمیل شده باشد، ساختمانی که شیر آبش را باز کنی و آب وجود نداشته باشد، قابلیت سکونت ندارد و در شأن مردم کشور نیست.

سؤال: این صدهزار تا که فرمودید تا پایان سال است؟

خانم صادق: بله، به خاطر همین، جلسات فشرده و مستمری با وزارت نیرو داریم، با آب و فاضلاب داریم، در همه استان‌ها و تقسیم کردیم که بتوانیم وقتی تحویل می‌دهیم این موضوعات حتماً حل و فصل شده باشد. البته در کنار آن مدرسه، فضای سبز، درمانگاه، مسجد، خدمات روبنایی هم شروع شده است. در طول دو سال گذشته ۲۰۰ مدرسه را شروع کرده‌ایم و تعدادی را هم تحویل داده‌ایم. یعنی اینکه فقط سکونت بدون خدمات و پشتیبان واقعاً مشکلات و معضلاتی را که در طرح‌های قبلی همچنان با آنها مواجه هستیم، داریم. پس یک موضوع به نتیجه رساندن و ادامه مسکن حمایتی بود.

 

سؤال: فکر می‌کنید در مجموع چه زمان‌بندی می‌شود در نظر گرفت تا این ۱۵۰ هزار تا تمام شود؟

خانم صادق: من گفتم بیش از ۱۰۰ هزار تا که اگر بخواهیم بالای ۷۵ درصد، ۱۶۰ هزار واحد هستند که بالای ۷۵ درصد هستند. از طرفی بررسی‌های ویژه‌ای کرده‌ایم، واحد‌های حمایتی که پیشرفت فیزیکی زیر ۲۰ درصد دارد، وقتی ۷ سال گذشته است و همچنان زیر ۲۰ درصد دارد یعنی یک مشکل اساسی آن سایت دارد، یعنی هزینه‌های آماده سازی آن شاید چهار یا پنج برابر ساخت آن است، یعنی شاید موقعیتی است که زمین است و به هیچ وجه امکان تأمین آب آن از طرف وزارت نیرو نیست.

این‌ها را هم احصا کرده‌ایم تا بتوانیم ما به ازای آن را جای دیگری برای عزیزان تأمین کنیم، یعنی بگوییم اینجا شاید به نتیجه نمی‌رسد، با مشورت مردم جای دیگری، شاید مسکن روستایی باشد، شاید مسکن مهری باشد که متقاضی نداشته باشد، شاید عدد و رقمی باشد که با گفتمانی که انجام می‌شود در اختیار متقاضی قرار بگیرد. تلاش ما این است که بخش اعظم این مسکن حمایتی را بتوانیم به پایان برسانیم، اما تسهیلات بانکی باید پشتیبانی کنند.

تسهیلات بانکی در دولت چهاردهم دو بار افزایش پیدا کرده است، از ۵۵۰ به ۶۵۰ و برای واحد‌های بالای ۷۵ درصد از ۶۵۰ به ۸۵۰، اما می‌بینیم تورمی که در کشور به جهات مختلف، تحریم و جنگ و موضوعات مختلف وجود دارد، این عدد همچنان با آن عددی که به قیمت تمام شده باشد فاصله دارد. اینکه همه تلاش کنیم که تسهیلات را بتوانیم یک بخش اعظم آن را با کمک بانک مرکزی و سازمان برنامه، همه باید دست به دست هم بدهند.

یک کار دیگر هم کرده‌ایم، از این ۸۵۰ هزار تا حدود ۳۵۰ هزار واحد آن مربوط به دهک‌های یک تا پنج است، پس این در دولت چهاردهم اولویت ما است به جهت اینکه دکتر پزشکیان مکرر به مسکن محرومین و معیشت اصرار دارند و پیگیری می‌کنند. برای این ۳۵۰ هزار تلاش داریم که نسخه‌ای دیگری برای آن داشته باشیم، چون آورده این دهک یک تا پنج هر آنچه که تا الان آورده است می‌دانیم که شاید بیشتر از این نتواند بیاورد. در پروژه‌های قبلی به کرات دیده‌ایم که مسکن دهک یک تا پنج شروع کرده‌اند، اما به سکونت نرسیده‌اند و این به بعدی و به بعدی واگذار شده است و همچنان فرد ثبت نام شده به آخر صف رفته است.

برای اینکه این موضوع به سکونت برسد، چند کار را داریم با هم پیش می‌بریم، یک اینکه برای اولین بار در وام روستایی که بنیاد مسکن با بهره پایین می‌دهد مسکن محرومان را هم اضافه کرده‌ایم تا بتوانیم بخشی از تسهیلات را با بهره ۵ درصد، تقریباً بدون بهره می‌شود، بتوانیم کمکی کنیم که یک وام تا ۴۰۰ میلیون تومان به مسکن ۳۵۰ تایی اضافه شود. باز هم برای اولین بار با کمکی که سازمان برنامه انجام داد، عددی را برای مسکن محرومان به جهت اینکه ما جبران کنیم آورده شخص را، تنظیم شده است که تخصیص‌های آن تا پایان سال انجام بگیرد.

یک کار دیگر تهاتر زمین با پیمانکارانی است که شناساسی شده‌اند که زمین را به پیمانکار بدهیم، مسکن ساخته و تکمیل شود و بعد با پیمانکار و با متقاضی بتوانیم با سال‌های طولانی‌تر این را پس بگیریم. تمام تلاش ما این است که این ۳۵۰ هزار تا را بتوانیم در اولویت تا پایان دولت چهاردهم به پایان برسانیم.

سؤال: شما قول ۸۵۹ هزار را تا پایان دولت داده‌اید؟

خانم صادق: من نمی‌توانم قول ۸۵۰ هزار تا را بدهم، گفتم حدود ۱۳۰ هزار؛ حتی پیشرفت فیزیکی زیر ۲۰ درصد است یا زیرساخت نمی‌تواند به آنجا بیاید، مثلاً وزارت نیرو می‌گوید من نمی‌توانم آب آنجا را تأمین کنم. من می‌گویم تمام تلاش ما این بوده که ۱۳۰ هزار تا، تا الان تکمیل شده است، این ۳۵۰ هزار تای مسکن محرومان را هم بتوانیم با کمکی که دولت انجام می‌دهد، تکمیل کنیم.

سؤال: یعنی نهایت روی ۵۰۰ هزار تا می‌شود تا پایان دولت حساب کرد؟

خانم صادق: برنامه‌ریزی ما این است که تمام شود، اما فقط وزارت راه و شهرسازی نیست، باید تمام ارکان دیگر بیایند و پشتیبانی کنند.

سؤال: غیر از مسکن حمایتی؟

خانم صادق: این شد یک مسکن حمایتی که باید استمرار پیدا کند و پاسخگوی مردم باشیم. یک اتفاق دیگر مسکن محرومان بخشی را در این ۳۵۰ هزارتا گفتم، یک ۹۴ هزارتا مسکن کارگری را شروع کرده‌ایم، با کمک وزارت تعاون، وزارت صمت، کارخانه ها، صنعت و معدن که اراضی را یا ما تأمین می‌کنیم یا آنها اراضی دارند، تسهیلات ویژه‌ای که به کارگران شان می‌دهند و به اندازه بضاعت ۲۰۰ هزار واحد دیگر هم شناسایی زمین شده است و مسکن کارگران را هم داریم درکنار آن پیش می‌بریم.

یک موضوع دیگر، ۵۰ هزار واحد مسکن محرومان است که بنیاد مسکن انقلاب اسلامی شروع کرده است، اراضی را سازمان ملی زمین و مسکن ۴۰ هزار واحد را تأمین کرده است، ۱۸ هزار واحد آن هم شروع شده است، این مسکن محرومان ۵۰ هزار واحدی با تسهیلات کم بهره بنیاد مسکن پیش می‌رود. هزینه‌های آماده سازی را دریافت نخواهیم کرد، تسهیلاتی که گفتم برای همان ۳۵۰ هزارتا برای مسکن محرومان هم وجود دارد.

یک کار دیگر در خصوص عرضه و تقاضا شروع کرده‌ایم و آن هم طرح موسوم به طرح آشیان است، طرح استیجاری است که بعد از حدود ۲۰ و اندی سال با اینکه قوانین و مقررات آن وجود داشته است هیچ وقت دولت‌ها به سمت آن نرفته‌اند. اینکه ما بخواهیم مردم را خصوصاً دهک‌های پایین و زوج‌های جوان را خانه دار کنیم، تنها نسخه آن مالکیت و ملکیت نیست. اینکه مسکن استیجاری که مدت اجاره اش چهار یا پنج سال باشد، میزان اجاره آن کمتر از اجاره بهای بازار باشد، خودش به اینکه مشکل سکونت مردم خصوصاً دهک‌های یک تا پنج حل شود، کمک می‌کند.

ما یک پیش‌بینی ۱۰ هزارتا کرده بودیم به جهت مشکلاتی که داشتیم، هم به جهت جنگ و هم به جهت مشکلات دیگری که در بازسازی داشتیم، به ۶ هزارتا توانستیم. ۶ هزارتا را تأمین کرده‌ایم و ثبت نام آن در این هفته دولت انجام گرفته است و ان‌شاالله با بررسی‌هایی که انجام شد ظرف یکی دو ماه آینده ۶ هزار واحد مسکونی به زوج‌های جوانی که کمتر از ۵ سال سابقه زندگی دارند، تحویل داده خواهد شد.

این قدم اول ما است و یک عدد ۷۵ هزارتایی را هم چشم انداز داریم از این نظر که بخش خصوصی جلسات بسیاری گذاشته است، با انبوه سازان، با توسعه گران و تسهیل گران به این جهت که در بافت‌های فرسوده برای مسکن استیجاری کمک کنند. یا ما زمین بدهیم یا تسهیلات دراختیار آنها بگذاریم، یا اراضی دراختیار آنها بگذاریم به جهت افزایش محدوده‌هایی که انجام شده است تا بخش خصوصی مشارکت کند و میزانی از این مشارکتی که با ما دارد به مسکن استیجاری معطوف شود. این هم اقدامی است که شروع سختی است، اما حتماً اثرگذار است، چون با شهرداری‌ها هم وارد گفتمان شده‌ایم.

این مسکن استیجاری باید پیگیری شود از این جهت که ما حتماً متقاضیان را به سکونت خواهیم رساند. این به این معنی است که در چرخه‌ای سال‌های طول بکشد تا مالک شود و در آن زمان تحت فشار برای استیجار باشد به هر حال یک تعداد می‌توانند از این فرآیند استفاده کنند و مسکن استیجاری رقم بخورد.

یک موضوع دیگر که در حال پیشبرد آن هستیم، جوانی جمعیت است. جوانی جمعیت قانونی است که از سال ۱۴۰۰ در خصوص سه فرزند زمین واگذار شود. البته این در شهر‌های مختلف متفاوت است، چون در بعضی از شهر‌ها می‌شود یک قطعه زمین را به یک خانواده تقدیم کرد و در بعضی از جا‌ها به جهت تراکم و طرح‌هایی که آنجا وجود دارد به دو یا سه خانواده تقدیم می‌شود که اکثراً به خانواده تقدیم می‌شود. ۱۱۶ هزارتا واگذاری جوانی جمعیت هم انجام شده است که بیش از عدد ۸۰ درصد این در دو سال گذشته انجام گرفته است.

سؤال: تقاضا چقدر است؟

خانم صادق: تقاضا بیش از ۶۰۰ هزارتا است. اما من می‌گویم بیش از ۱۱۷ هزارتایی که می‌گویم، اولاً زمینی که قابل سکونت باشد باید احصاء و آماده سازی شود. آماده سازی یعنی زمینی که اگر به خانواده‌ای تقدیم شد بتواند با برکتی که دارد شروع به ساخت کند. من نمی‌خواهم در خصوص زیرساخت که آب و برق و این‌ها است، وارد شوم، اما همین زمینی که قابلیت برکتی که گچ بریزد، اگر ۲۰۰ متری که داده شده است، یک یا دو خانواده بخواهند بسازند، بالاخره زمین باید قابل ساخت باشد. بیش از هر هکتاری که هزینه‌هایی دارد که عدد بالایی است، حالا به این زیرساخت و انشعابات دیگر را هم اضافه کنید.

می‌خواهم بگویم زمین آماده سازی شده، زمینی است که قابلیت ساخت داشته باشد. من وارد موضوعات روبنایی مدرسه و مسجد و این‌ها باشد، نمی‌شوم، همین که زمینی که قابلیت ساخت داشته باشد. این هم یک موضوع دیگر است که البته آماده‌ سازی‌ها سرعت بیشتری گرفته است، چون این آماده سازی‌ها از دولت قبل هم شروع شده بود و زمانبر است و رقم‌های بیشتری در حال آماده سازی است.

یک موضوع دیگر اینکه حدود ۳۰۰ هزار واحد مسکن روستایی وارد چرخه می‌شود از این نظر که روستائیان یا شهر‌هایی که مردم انتخاب می‌کنند در روستایی که شاید خودشان یا همسرشان در آن روستا باشد و خودش تمایل داشته باشد که آنجا زمینی را دریافت کند، فرآیند‌های این‌ها آماده می‌شود که این بضاعت ۳۰۰ هزارتایی در چرخه واگذاری زمین بیاید.

یک موضوع دیگر اینکه تفحیض اختیاری است که به استانداران داده شده است، با تفحیض اختیاری که به استانداران داده‌ایم، مقرر شده است هر استانداری در هر شهری از استان اش که متقاضی داشته باشد و زمین آماده شده‌ای که قابل ساخت هم باشد داشته باشد یا حتی با الحاق بتواند این اتفاق را رقم بزند، در استان تصمیم گیری کنند و واگذاری انجام بگیرد.

این‌ها مجموعه‌ای از اقداماتی است در حوزه‌های استیجار، در حوزه مسکن حمایتی، واگذاری زمین و مسکن روستایی و باقی مانده مسکن مهر، بالاخره چیزی حول و حوش ۶۰ هزار واحد مسکن مهر همچنان باقی مانده است. البته حدود ۲۰ هزارتای آنها خود مالک است یعنی واگذار شده است و خودشان می‌سازند و حدود ۴۰ هزارتای مسکن مهری است که در دستور کار است. آنها که پیشرفت فیزیکی بالای ۷۵ درصد دارد، در همین عددی که من گفتم پیشرفت فیزیکی بالای ۸۰ درصد اقدام ملی مسکن مهر را هم در دستور کار داریم که ان‌شاالله به اتمام برسد. این‌ها مجموعه‌ای از اقداماتی که در حوزه مسکن و واگذاری زمین، چه شهری و چه روستایی انجام می‌شود.

سؤال: امیدوارید که این کارها در بازار اثر مثبتی بگذارد؟

خانم صادق: تلاش ما این است که به متقاضیانی که خصوصاً دهک‌های پایین هستند، بتوانیم پاسخ بدهیم. اینکه شرایط بازار را این مجموعه اقداماتی را که من توضیح دادم، بتواند کنترل کند، چون بازار صرفاً به این موضوعاتی که من گفتم بسنده نمی‌کند، بازار مسکن یک بازار چند دیسیپلینه است و فقط عرضه و تقاضای مسکن ارتباطی ندارد، خیلی از اتفاقاتی که در طلا، ارز و بورس و اتفاقات دیگر می‌افتد، در ملک هم سوداگری‌هایی وجود دارد.

می‌خواهم بگویم همه موضوعات مسکن به اقداماتی که وزارت راه و شهرسازی انجام می‌دهد، مرتبط نیست، اما تلاش وزارت راه و شهرسازی این است که خصوصاً در مورد مسکن محرومین و واگذاری زمین تلاش می‌کند تا قدم‌هایی بردارد که محرومین را به سکونت نزدیکتر کند.

سؤال: در حوزه حمل و نقل، رئیس جمهور معتقد بودند که اگر بنا باشد یک اتفاق تاریخی در دولت چهاردهم بیفتد که بعد‌ها این دولت را با آن اتفاق تاریخی یاد کنند، ایشان معتقدند روی موضوع کریدور‌ها خیلی تمرکز می‌شود و به عنوان یک دستاورد دولت چهاردهم بعد‌ها می‌شود از آن یاد کرد؛ کریدور‌ها چطور پیش می‌رود؟

خانم صادق: کریدور‌ها از تأکیدات و منویات امام شهیدمان هم بود؛ خصوصاً کریدور‌های ریلی، چند توضیح در مورد کریدور‌ها بدهم؛ در خصوص چابهار- زاهدان در این روز‌ها مکرر اخبارش را شنیدیم، قرار بود ما تا پایان سال قبل این اتصال چابهار به زاهدان و زاهدان هم به ریل ملی اتصال دارد، تمام شود، به جهت جنگ این به تعویق افتاد، ان‌شاءالله پایان ریل‌گذاری را در شهریور ماه خواهیم داشت و بهره‌برداری را تا پایان سال.

منظورم از بهره‌برداری این است که تمام ایستگاه‌هایی که در تمام این شهر‌ها از چابهار، ایرانشهر، نیکشهر، خاش تا زاهدان تمام ایستگاه‌ها عملیاتی شود و رفت‌ و برگشت بتواند چه باری و چه مسافری بتواند انجام بگیرد؛ اینکه می‌گویم بهره‌برداری؛ یعنی تمام ایمنی و رفت و برگشتی که بخواهد در این مسیر انجام بگیرد، باید حتماً مورد تطبیق اصلی قرار بگیرد. چابهار- زاهدان یک مطالبه چند ده‌ساله است که خوشبختانه با تأمین منابعی که با تأکید شخص رئیس جمهور بود، عدد بزرگی؛ حدود چهل همت؛ ۳۷ تا ۳۸ همت برای چابهار- زاهدان؛ این موضوعی است که رئیس جمهور مرتب پیگیری می‌کند.


ان‌شاءالله اتصال چابهار به زاهدان برقرار خواهد شد و این مسیری است که من در کشور‌های آسیای مرکزی خصوصاً وقتی سفر دارم یا آنها به ایران سفر دارند با تعجب این اتصال را متوجه می‌شوند و بسیار مشتاق هستند، چون دسترسی آنها به آب‌های آزاد از طریق ایران سهل، ایمن و ارزان امکان‌پذیر خواهد شد. در خصوص شلمچه- بصره؛ اقداماتی که ایران باید انجام می‌داد، مین‌روبی و ساخت پل تکنیکال؛ مین‌روبی که خیلی زودتر از آن وعده‌ای که دادیم؛ اردیبهشت و خرداد سال پیش بود که تمام شد و پیشرفت فیزیکی پل هم حدود ۵۰ درصد است.

با تغییراتی که در کشور عراق انجام گرفته، البته من صحبتی که با وزیر حمل و نقل جدید عراق هم داشتم؛ بسیار مشتاق بود که این همچنان ادامه پیدا کند و با پیگیری‌هایی که انجام می‌دهیم بعد از این که پل ساخته شود و مین‌روبی که انجام گرفته، شلمچه به بصره از طریق ریل اتصال پیدا خواهد کرد، شلمچه هم به اهواز و اهواز هم به ریل سراسری متصل است. در خصوص کلاله_ آغبند؛ آذربایجان تا جلفا؛ تعویض این مسیر اهمیت بسیاری داشت، آن هم پیشرفت فیزیکی بسیار خوبی دارد، البته باید تأمین منابع هم انجام بگیرد، اما با وجود اینکه تأمین منابع یک مقدار به تأخیر افتاده، با توجه به شرایط جنگی که داریم، کارگاه راه‌سازی کاملاً فعال است و این تعریض ان‌شاءالله به زودی اتمام پیدا خواهد کرد.

در خصوص کریدورها، موضوع دیگری که کاملاً ارتباط دارد؛ موضوع دیپلماسی حمل و نقل ایران با کشور‌های همسایه است. به هر حال این کریدورها؛ چه ریلی، چه جاده‌ای، چه ریل و جاده، بندر، ریل و جاده باید به مرز و کشور همسایه متصل شود. در تمام سفر‌هایی که رئیس جمهور به کشور‌های همسایه داشتند، ما یک جهش را در دیپلماسی که ایشان دیپلماسی همه‌جانبه را با کشور‌هایی که سفر می‌کنند دارند، می‌خواهم بگویم برکت آن در دیپلماسی حمل‌ و‌ نقل است که ما داشتیم؛ بسیار چشمگیر است.

این را چرا این قدر قاطع می‌گویم؟ به جهت اتفاقاتی که مخصوصاً در حوزه ریلی با کشور‌های همسایه اتفاق افتاده، ما قطار اکو وقتی جلسه وزرای حمل و نقل اکو را داشتیم، برای اولین بار بود که یک پروژه عملیاتی هم صورت گرفت، ما معمولاً در اجلاس‌هایی که گذاشته می‌شود؛ بیانیه‌ها، موافقتنامه‌ها و تفاهمنامه‌ها قرائت می‌شود، اما سوت قطار اکو؛ یعنی ترکیه، ایران و ترکمنستان در این جلسه به صدا درآمد. قطاری که بیش از پنج سال وقفه اتفاق افتاده بود؛ تهران- وان دوباره از سر گرفته شده و این قطار چقدر در جنگ به ما کمک کرد؛ هم در بار و هم در مسافر.

در روز‌هایی که آسمان بسته بود و حمل‌ونقل باید انجام می‌گرفت و همین‌طور باری که از ترکیه وارد یا خارج می‌شد. در خصوص افغانستان اتفاق بزرگی افتاده؛ افغانستان یکی از کشور‌هایی است که از نظر ارتباطات استراتژیک است برای ما نوع تعاملاتی که هم در حوزه ریلی و جاده‌ای داریم؛ ما در افغانستان ۱۵ هزار تن در سال صادرات و واردات داشتیم، الان به ۱۳۰ هزار تن در ماه رسیده، البته بیشتر آن صادرات به افغانستان است.

در خصوص چین به ایران، که البته وقفه‌ای در دوران جنگ داشتیم، اما چشمه باری که از چین- ترکمنستان یا قزاقستان- ترکمنستان یا ازبکستان-ترکمنستان یا تاجیکستان- ترکمنستان وارد کشور می‌شود؛ آخرین آماری که از شرکت راه‌آهن گرفتم، هفته‌ای یک قطار به ۷۰ قطار در ماه رسیده و ۱۳ قطار به چین و تلاش این است که روز به روز بیشتر بخواهد شود، این چرا اتفاق افتاده؟ بخشی ربط پیدا می‌کند به محاصره‌ای که ما در جنوب کشور و بنادر جنوبی داریم، بخشی هم به تفاهمات و گفتمانی است که با کشور‌های تاجیکستان، ترکمنستان، قزاقستان، ازبکستان خصوصاً در حوزه ریلی به تفاهماتی رسیدیم که تعرفه‌های مشترک تعریف کنیم.

این خود هم در کاهش هزینه‌های حمل‌ونقل و هم در استمرار حمل‌ونقل اثرگذار بوده و در خصوص پاکستان؛ بخشی از صادرات و واردات ما از پاکستان، خصوصاً در دوران جنگ برنامه‌ریزی شده و همچنان در برنامه‌ریزی هست. حمل ونقل جاده‌ای انجام می‌شود، البته با مشکلاتی که داریم. حمل و نقل ریلی؛ چون ریل پهن بود؛ یعنی ریلی بود که ریل استاندارد ایران نبود، در همین دوران جنگ بیش از ۸۴ کیلومتر ما یک خط دیگر استاندارد در کنار ریل پهنی که سال‌ها آن‌جا بود، ساختیم و تا یکی دو ماه دیگر؛ ۹ کیلومتر آن باقی مانده، از این نظر که قطار با خط خودمان به مرز میرجاوه برسد.

این از این نظر اهمیت دارد که قطار از زاهدان تا میرجاوه می‌رود و از آن‌جا با کامیون، درست است که به تفتان- کویته ریل داریم، اما چون آن‌جا مشکلات امنیتی در کشور پاکستان وجود دارد، قطار را معطل نمی‌کنیم؛ با قطار آن‌جا می‌رود و از آن‌جا حمل‌و‌نقل جاده‌ای انجام می‌گیرد. اگر بخواهم خلاصه بگویم؛ ما در طول ماه‌های گذشته واردات ریلی ما ۱۱۵ درصد، صادرات ریلی ما؛ ۴۵ درصد، واردات جاده‌ای ما؛ ۱۷ درصد و صادرات جاده‌ای ما حدود ۳۰ درصد افزایش پیدا کرده است و این محقق نمی‌شد، مگر این که ما این گفتمان مشترک را با کشور‌های همسایه ما و زیرساخت‌هایی که پشتیبانی کند را داشته باشیم.

البته باز تکرار می‌کنم؛ محاصره دریایی باعث شده که ترانزیت ما کاهش پیدا کند، یعنی باری که از ایران برود و به کشور‌های دیگر منتقل شود، اما این صادرات و واردات را با هماهنگی که با وزارت جهاد کشاورزی و وزارت صمت داشتیم، توانستیم که این اتفاق برای صادرات و واردات بیفتد و در بنادر شمالی هم بیش از صد درصد کالای اساسی و بیش از ۴۰ درصد تخلیه و بارگیری افزایش پیدا کرده، همچنان آن‌چه در بنادر شمالی انجام می‌شود، قابل مقایسه با بنادر جنوبی ما نیست، چون ۷۰ درصد تخلیه و بارگیری ما در بنادر جنوبی انجام می‌گرفت.

هم در حوزه ریلی، هم در حوزه جاده‌ای و هم در بنادر شمالی تمام تلاش خود را کردیم که این صادرات، واردات و حمل‌ونقلی که باید انجام بگیرد و گفتمانی که وزارت امور خارجه به ما خیلی کمک می‌کند، از رمق نیفتد و ما بتوانیم هم کالا‌های اساسی و هم کالا‌های ضروری را وارد و صادر کنیم.

سؤال: توسعه ناوگان ریلی و کمبود لوکوموتیو و واگن چقدر پیگیری می‌شود؟

خانم صادق: در خصوص ناوگان ریلی تفاهمنامه‌ها و توافقنامه‌های خوبی انجام گرفته؛ هم در حوزه لوکوموتیو، هم در خصوص واگن باری و مسافری که با توجه به شرایط جنگی که یک سال پیش داشتیم، بعضی از این توافقات، چون باید وارد می‌شد؛ خصوصاً لوکوموتیو، به یک مشکلاتی برخورد، اما اتفاقات و خبر‌های خوبی در حوزه هم واردات و هم سفارشی که به تولید داخل دادیم، در راه است؛ هم واگن، لوکوموتیو و البته هم در خصوص ناوگان جاده‌ای و مسافری ما؛ اتوبوس، هرچند که همچنان فاصله ناوگان اتوبوسی مسافری ما با آن‌چه نیاز داریم فاصله‌اش زیاد است، اما این هم ثبت‌سفارش‌هایی که برای واردات و هم تولید داخل انجام شده، ان‌شاءالله خبر‌ها و عدد‌های خوبی را هرچند با ایده‌آل فاصله دارد، به مردم خواهیم داد.

تمام تلاش دولت جمهوری اسلامی ایران در این دو سال که یک سال آن با جنگ، محدودیت و ممنوعیت‌های ویژه همراه بوده و البته تحریمی که سال‌ها بر این کشور رفته، این بوده که هم در حوزه مسکن، هم در حوزه زیرساخت، هم در حوزه ناوگان، تلاش حداکثری بوده که نه تنها طرح‌ها از رمق نیفتد، که ما رشد داشته باشیم و بتوانیم بخشی از این بزرگ‌منشی مردم کشورمان را که در تمام بزنگاه‌ها پای کار مملکت‌ خود آمدند، تلاش‌ ما این بوده که بتوانیم پاسخگو باشیم؛ مسئولیت‌پذیر باشیم، فقط به عدد و رقم اکتفا نکنیم، مشکل‌ها را حل و فصل کنیم و بتوانیم پاسخگویی حداکثری به مردم داشته باشیم.

توضیحات

دسته: راه مسکن شهرسازی

تاریخ ایجاد در 09 شهریور 1405

• فراوانی کالا‌های اساسی در جنگ تحمیلی سوم